به گزارش پول نیوز ، قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار در هفته‌ای که گذشت حدود ۹۳۳ هزار تومان بالا رفت؛ از ۲۵,۲۳۳,۱۰۰ تومان در شنبه ۹ آبان به ۲۶,۱۶۶,۵۰۰ تومان در پنجشنبه ۱۴ آبان، یعنی رشدی نزدیک به ۳.۷ درصد. شاید اولین حدس این باشد که دلار دوباره بالا رفته، اما داده‌ها چیز دیگری نشان می‌دهند: دلار آزاد در همین بازه نه‌تنها گران نشد، بلکه حدود ۱.۳ درصد پایین آمد. موتور اصلی رشد طلا این بار از بیرون مرزها روشن شد.
در این گزارش با عددهای همین هفته توضیح می‌دهیم چرا طلا گران شد، سهم هر عامل چقدر بود و چرا امروز شنبه ۱۶ آبان بخشی از این رشد پس گرفته شده است.
طلا در یک هفته چقدر تغییر کرد؟
برای مقایسه منصفانه، قیمت پایانی دو روز معاملاتی را کنار هم می‌گذاریم: شنبه ۹ آبان که بازار داخلی تازه افت سنگین جمعه اونس را جذب کرده بود و پنجشنبه ۱۴ آبان که آخرین روز معاملاتی هفته بود. ارقام طلا و دلار از آرشیو شبکه اطلاع‌رسانی طلا و ارز و ارقام اونس از قیمت پایانی بازار جهانی است.
| شاخص | ۹ آبان | پایان هفته | تغییر |
|---|---|---|---|
| طلای ۱۸ عیار (تومان) | ۲۵,۲۳۳,۱۰۰ | ۲۶,۱۶۶,۵۰۰ | ۳.۷+ درصد |
| اونس جهانی (دلار) | ۳,۸۷۵.۸ | ۴,۰۶۲ | ۴.۸+ درصد |
| دلار آزاد (تومان) | ۲۷۰,۵۱۰ | ۲۶۶,۹۰۰ | ۱.۳- درصد |
این جدول خلاصه ماجراست: اونس حدود ۴.۸ درصد بالا رفت و دلار حدود ۱.۳ درصد پایین آمد. برآیند این دو، از نظر محاسباتی، رشدی حدود ۳.۴ درصدی برای ارزش ذاتی طلای ۱۸ عیار است؛ رقمی که به رشد واقعی ۳.۷ درصدی بازار بسیار نزدیک است. یعنی تقریبا تمام افزایش قیمت هفته گذشته را می‌شود با اونس توضیح داد، نه با دلار.
کسانی که می‌خواهند مسیر بلندمدت ارز را هم کنار این ارقام ببینند، می‌توانند نمودار قیمت دلار در سال 1404 را مرور کنند. آن نمودار نشان می‌دهد چرا سطح فعلی دلار، حتی با افت یک‌درصدی این هفته، همچنان پشتوانه اصلی قیمت تومانی طلاست.
علت افزایش قیمت طلا در هفته گذشته چه بود؟
۱. جهش اونس پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا
مهم‌ترین اتفاق هفته در روز چهارشنبه ۱۳ آبان رخ داد. یک روز پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، با انتشار نتایج اولیه و پیروزی‌های دموکرات‌ها، شاخص دلار تضعیف شد و بازده اوراق خزانه آمریکا هم افت کرد. اونس طلا در همان روز حدود ۳.۶ درصد رشد کرد و به ۴,۰۶۲ دلار رسید و به گزارش اقتصادنیوز، روز پنجشنبه تا سقف ۴,۱۴۴ دلار هم بالا رفت.
منطق این حرکت ساده است. طلا سود پرداخت نمی‌کند، پس وقتی بازده اوراق قرضه پایین می‌آید، نگهداری طلا جذاب‌تر می‌شود. از طرف دیگر، قیمت طلا در بازار جهانی به دلار آمریکا تعیین می‌شود و با ضعیف شدن دلار، خرید طلا برای دارندگان ارزهای دیگر ارزان‌تر می‌شود.
اگر بخواهیم سهم هر عامل را جدا کنیم، با فرمول ارزش ذاتی (اونس × دلار ÷ ۳۱.۱۰۳۵ × ۰.۷۵) به این تصویر می‌رسیم:
- رشد اونس از ۳,۸۷۶ به ۴,۰۶۲ دلار، با دلار ثابت، حدود ۱,۲۱۰,۰۰۰ تومان به ارزش هر گرم اضافه می‌کند.
- افت دلار از ۲۷۰,۵۱۰ به ۲۶۶,۹۰۰ تومان حدود ۳۵۰,۰۰۰ تومان از آن کم می‌کند.
- برآیند نظری حدود ۸۶۰,۰۰۰ تومان افزایش است و بازار در عمل حدود ۹۳۳,۰۰۰ تومان رشد کرد.
فاصله اندک میان این دو عدد از تغییر جزئی حباب و تفاوت ساعت ثبت قیمت‌ها می‌آید.
۲. دلار این بار عامل رشد نبود
در بیشتر دوره‌های گذشته، گرانی طلا در ایران پشت سر بالا رفتن ارز بود و به همین دلیل پرسش رایج کاربران معمولا به علت افزایش قیمت دلار برمی‌گردد. هفته گذشته اما استثنا بود. دلار آزاد در روزهای ابتدایی هفته نزدیک سقف ۲۷۳ هزار تومان نوسان کرد، اما از چهارشنبه دو روز پشت سر هم کاهش یافت و پنجشنبه به کانال ۲۶۷ هزار تومان برگشت.
به گزارش اقتصادنیوز، تداوم تلاش‌های دیپلماتیک و میانجیگری قطر از عوامل مؤثر بر این عقب‌نشینی بود، هرچند اخبار نظامی و وضعیت تنگه هرمز همچنان فضای انتظاری بازار را شکل می‌داد. نکته مهم این است که طلای ۱۸ عیار با وجود افت دلار، روز پنجشنبه هم حدود ۱۵۰ هزار تومان گران‌تر شد؛ نشانه‌ای روشن از غلبه اثر اونس.
۳. حباب منفی نشان می‌دهد هیجان خرید عامل رشد نبود
اگر گرانی طلا از تقاضای هیجانی داخلی می‌آمد، معمولا حباب مثبت می‌شد. اما طبق داده طلاین، حباب طلای ۱۸ عیار امروز هم منفی ۵۶۴ هزار تومان (حدود ۲.۱۳ درصد) است؛ عددی که تقریبا همان سطح اواسط هفته است. پس بازار داخلی بیشتر به‌دنبال اونس حرکت کرد و از آن جلو نزد.
در بازار سکه اوضاع یکدست نبود. به گزارش اقتصادنیوز، روز پنجشنبه سکه امامی و نیم‌سکه بخشی از رشد اول روز را پس دادند و ربع‌سکه نزولی شد. امروز هم طبق داده طلاین، قیمت سکه بهار آزادی طرح جدید امروز تهران با افت حدود ۱ درصد نسبت به روز قبل به ۲۵۷,۵۸۵,۰۰۰ تومان رسیده است. حباب نیم‌سکه (۷.۴۴ درصد) و ربع‌سکه (۱۴.۹۲ درصد) هم نسبت به اواسط هفته کمی کمتر شده است.
۴. پشتوانه‌های بلندمدت بازار جهانی
جهش این هفته در شرایطی رخ داد که اونس پیش از آن نزدیک ۳۰ درصد از رکورد ژانویه فاصله گرفته بود و به پایین‌ترین سطح حدود یک سال اخیر رسیده بود. در چنین سطوحی، هر خبری که دلار جهانی را ضعیف کند می‌تواند بازگشت سریعی ایجاد کند.
به گزارش سایت طلا به نقل از خبرگزاری مهر، شورای جهانی طلا اعلام کرده خرید خالص بانک‌های مرکزی در فصل سوم ۲۰۲۶ به ۳۲۱ تن رسیده و صندوق‌های طلای فیزیکی هم حدود ۲۱۱ تن ورود سرمایه داشته‌اند. این اعداد علت مستقیم رشد هفته گذشته نیستند، اما توضیح می‌دهند چرا خریداران بزرگ در سطوح پایین‌تر بازار را ترک نکرده‌اند. در مقابل، تقاضای جهانی شمش و سکه و مصرف جواهرات کاهش یافته است؛ بنابراین تصویر بازار جهانی یک‌طرفه نیست و اونس به خبرهای اقتصادی آمریکا حساس می‌ماند.
چرا امروز بخشی از رشد پس گرفته شد؟
طلای ۱۸ عیار امروز شنبه ۱۶ آبان طبق داده طلاین در ساعت ۱۲:۳۱ به ۲۵,۸۳۵,۰۰۰ تومان رسیده که نسبت به روز قبل حدود ۰.۸۴ درصد کاهش نشان می‌دهد. با این حال هنوز حدود ۶۰۰ هزار تومان (نزدیک به ۲.۴ درصد) بالاتر از قیمت شنبه گذشته است.
دلیل اصلی این عقب‌نشینی دوباره به بازار جهانی برمی‌گردد. به گزارش اقتصادنیوز، آمار اشتغال آمریکا که جمعه منتشر شد بهتر از انتظار بود؛ دلار جهانی و بازده اوراق خزانه دوباره بالا رفتند و اونس از سقف پنجشنبه فاصله گرفت و حدود ۴,۰۷۰ دلار بسته شد. چون بازار جهانی شنبه و یکشنبه تعطیل است، اونس در همین نرخ ثابت می‌ماند و وزن دلار داخلی و اخبار سیاسی در این دو روز بیشتر می‌شود.
آیا روند افزایشی ادامه پیدا می‌کند؟
کسی نمی‌تواند با قطعیت مسیر بعدی را اعلام کند، اما از ماجرای هفته گذشته می‌شود فهمید کدام عوامل را باید دنبال کرد:
- ماندن اونس بالای ۴,۰۰۰ دلار. رشد هفته گذشته از اینجا آمد؛ اگر اونس دوباره زیر این مرز برود، بخشی از این رشد می‌تواند از دست برود.
- حمایت ۲۶۷ هزار تومانی دلار. اقتصادنیوز این محدوده را نخستین حمایت دلار و ۲۶۸,۵۰۰ تومان را نخستین مقاومت آن می‌داند.
- اخبار مذاکرات و تنگه هرمز. پیشرفت واقعی می‌تواند فشار بر دلار را بیشتر کند، و تشدید تنش برعکس.
- داده‌های آمریکا و انتظار از نرخ بهره. همان عاملی که جمعه اونس را پایین آورد.
- حباب. تا وقتی حباب طلای ۱۸ عیار منفی است، بازار از تقاضای هیجانی دور مانده است.
نکاتی برای خریداران و فروشندگان
تغییر ۲ تا ۴ درصدی در یک هفته برای بازار طلا این روزها غیرعادی نیست. به همین دلیل بهتر است پیش از هر تصمیمی این موارد را در نظر داشته باشید:
- افق زمانی خود را مشخص کنید؛ نوسان یک هفته برای کسی که چند سال طلا نگه می‌دارد با کسی که هفته بعد به پول نیاز دارد اهمیت متفاوتی دارد.
- فاصله قیمت خرید و فروش و در طلای زینتی اجرت و سود فروشنده را حساب کنید؛ این هزینه‌ها گاهی از نوسان یک هفته بیشتر است.
- در سکه‌های کوچک به حباب توجه کنید؛ اگر حباب کم شود، قیمت سکه ممکن است حتی با ثابت ماندن اونس و دلار پایین بیاید.
پرسش‌های پرتکرار
چرا وقتی دلار ارزان شد، طلا گران شد؟ چون رشد اونس (حدود ۴.۸ درصد) بزرگ‌تر از افت دلار (حدود ۱.۳ درصد) بود و برآیند آن‌ها مثبت شد.
آیا انتخابات آمریکا همیشه طلا را گران می‌کند؟ خیر. این بار واکنش بازار از مسیر تضعیف دلار و افت بازده اوراق به طلا رسید؛ این اثر به نتیجه و انتظارات بازار بستگی دارد.
افت امروز یعنی پایان رشد؟ لزوما نه. افت امروز بیشتر بازتاب افت اونس در روز جمعه است و مسیر بعدی به اونس و دلار در روزهای آینده بستگی دارد.
جمع‌بندی
علت اصلی افزایش قیمت طلا نسبت به هفته گذشته، رشد حدود ۵ درصدی اونس جهانی پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تضعیف دلار جهانی بود. دلار داخلی در همین مدت ارزان شد و بخشی از این رشد را خنثی کرد، اما نتوانست جلوی آن را بگیرد. حباب منفی هم نشان می‌دهد که هیجان خرید داخلی نقشی در این گرانی نداشت. با افت امروز، بخشی از رشد پس گرفته شده و ادامه مسیر به اونس، دلار و اخبار سیاسی وابسته است. این مطلب توصیه سرمایه‌گذاری نیست و قیمت‌ها تا ساعت انتشار ممکن است تغییر کنند.
آژانس خلاقیت کوانتا