دکتر رضا رحمانی، استاندار آذربایجان غربی، با حضور در میان کسبه و شنیدن بیواسطه صدای مردم در بازار ارومیه، نشان داد که مدیریت ارشد استان قصد دارد بهجای تکیه بر گزارشهای مکتوب و پشتمیزنشینی، نبض جامعه را در کف خیابان و میان ترازوها و پیشخوانها لمس کند. این حرکت که تداعیگر الگوی مدیریت میدانی است، در شرایط اقتصادی فعلی میتواند خون تازهای در رگهای اعتماد عمومی جاری کند.
نخستین و مهمترین کارکرد این بازارگردی، شکستن دیوارهای بروکراسی (دیوار بین ملت و دولت) است. وقتی مردم، استاندار را در چند قدمی خود و در حال بررسی قیمت کالاها میبینند، احساس میکنند که دغدغههای معیشتی آنها شنیده میشود.
این حضور، نوعی نظارت روانی بر بازار ایجاد میکند؛ چرا که فروشندگان و توزیعکنندگان عمده میدانند که شخص اول اجرایی استان نسبت به نوسانات قیمتی حساس است. از سوی دیگر، این اقدام باعث ایجاد تحرک در بدنه بازرسیها و سازمانهای متولی نظارت میشود تا با جدیت بیشتری به وظایف خود عمل کنند.
مزایای مدیریت میدانی و بازدیدهای مستمر
*کسب اطلاعات بی واسطه: گزارشهایی که به دست مدیران میرسد معمولاً از فیلترهای مختلف عبور میکند. حضور در بازار ارومیه به دکتر رحمانی این امکان را داد تا حقایق عریان بازار، از ناهماهنگی در توزیع برخی کالاها تا فشار اجارهبها بر کسبه را بدون روتوش مشاهده کند.
*تقویت سرمایه اجتماعی: دولتها برای پیشبرد برنامههای خود به اعتماد مردم نیاز دارند. نشستن پای صحبت پیرمرد بزاز یا جوان شاگرد در بازار ارومیه، فاصلههای روانی را کاهش داده و سرمایه اجتماعی نظام اجرایی را در استان تقویت میکند.
*شناسایی گرههای کور توزیع: گاهی وفور کالا وجود دارد (همانطور که استاندار اشاره کردند)، اما زنجیره توزیع دچار لکنت است. این بازدیدها به شناسایی دقیق نقاط ضعف در شبکه تامین کالا کمک میکند.
هرچند این اقدام بسیار تحسینبرانگیز است، اما نباید از آسیبهای احتمالی آن غافل شد. بنابراین توجه به موارد زیر از لحاظ اجتماعی و اقتصادی ضروری به نظر می رسد.
*خطر افتادن در دام پوپولیسم: اگر این بازدیدها صرفاً به عکس و خبر ختم شده و خروجی ملموسی در کاهش قیمتها یا بهبود وضعیت معیشتی نداشته باشد، به مرور تاثیر خود را از دست داده و به یک نمایش تکراری تبدیل میشود.
بیشتر بخوانید: استانداران مرزی خواستار تسهیل وارادات کالاهای اساسی
آژانس خلاقیت کوانتا