رویایی با نام بورس نفت

خیال بازتاب بین المللی افتتاح بورس نفت در کیش و توهم هجوم سرمایه گذاران و سرمایه داران کشورهای منطقه را می توان از مهمترین دلایل نامگذاری بورس فعلی به بورس نفت دانست زیرا بورسی که در آن هیچ یک از اقلام اصلی و زاییده نفت در معرض واگذاری قرار نگیرد بورس نفت نام ندارد و همان بورس کالا برایش کافی است .

دوشنبه گذشته کیش میزبان وزیر امور اقتصادی و دارایی، رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، معاون وزیر نفت و سایر مسئولان بازار سرمایه بود تا بعد از چند سال رایزنی و اختلاف نظر بورس نفت افتتاح شود .این بورس نفت نمادین که به اعتقاد اکثر کارشناسان و فعالین این حوزه شعبه ای از بورس کالا است که در آن محصولات پتروشیمی و فرآورده های نفتی عرضه می گردد صد ها فرسخ با بورس نفت واقعی فاصله دارد و در حالت کلی می توان گفت شعبه ای از بورس حاضر در تهران است که هم اکنون در کیش آغاز به کار کرده و در ان از ارائه هر گونه فر آورده های اصلی نفت مانند نفت کوره ،نفت سفید ویا نفت خام هیچ خبری نیست.

سیاستهای کنونی وزارت نفت و عملکرد غیر شفاف این وزارتخانه از مهمترین موانع پیش روی شکل گیری بورس نفت واقعی در ایران است و این عامل که وزارت نفت به صورت انحصاری اقدام به فروش اساسی ترین محصول کشور کرده و همچنین به عمل خود ادامه می دهد هیچگاه اجازه تشکیل بورس آزاد و واقعی نفت را به ایرانیان نمی دهد علاوه بر این تاثیرات نرخ ارز و تثبیت آن که به گفته کارشناسان از بی انضباطی های بودجه ای دولت نشات می گیرد و پر هزینه بودن دولت نیز به آن کمک می کند بر این واقعیت صحه می گذارد که هنوز شرایط برای ظهور بورس واقعی نفت مهیا نیست.

کارنامه ضعیف وزارت نفت در دولت نهم و ابهام های موجود در آن به سریالی تبدیل شد تا سید مسعود میر کاظمی در دولت دهم نقش اول آنرا بر عهده گرفته و رویه ناکامی این وزارت خانه در دوره های مختلف دست به دست شود تا پیکره ی منجمد شده و شکل گرفته ی این وزارت خانه با گذشت سالیان دراز هیچ تغییری نکند .

پدرام سلطانی رییس اتحادیه فراورده های نفتی ادامه رویه فعلی را برای رسیدن به بورس نفت بی فایده خواند و گفت : وزارت نفت تمایلی به عرضه ی فرآورده های رده اول حاصله از نفت مانند گازوییل ، نفت کوره ، نفت سفید و ... ندارد و مجال ورود بخشهای دیگر را به این حوزه نمی دهد و در حالت کلی نوعی انحصار را در این حوزه شاهد هستیم و برای فرار از وضعیت فعلی و رسیدن به بورس واقعی نفت باید در مدت زمان کوتاه فرآورده های اصلی را وارد بورس نفت کنند و در مرحله بعد با گذشت یک سال از این فرایند نفت خام را وارد بورس کنند و به این صورت که در صد کمی مثلا 10 درصد فروش بین الملل را وارد بورس کنند و کم کم این حجم بالا برود و از تجارت نفت خارج شود .

سلطانی خاطرنشان کرد : در وضعیت فعلی امیدی به سامان دهی فروش نفت در بورس و برقراری مسائل فوق الذکر نیست و افتتاح بورس کالای فعلی یا همان بورس نفت نمادین هیچ تغییری در روند بازار نفت و ورود سرمایه گذاران به این بورس را در پی نخواهد داشت .