/// تولیدی//// نقدینگی چیست و چگونه افزایش می‌یابد؟ به گزارش پول نیوز، فردین یزدانی کارشناس مسائل اقتصادی در کشور در گفتگو با پول نیوز عنوان کرد: یکی از چالش‌های اقتصاد ایران رشد بی‌رویه خلق پول و رشد نقدینگی در کشور است. مسئله‌ای که این چالش را بیشتر می‌کند تحلیل‌های غلطی است که راجع به نحوه خلق پول دارد و اینکه فهم خلق پول در سطح کلان کشور وجود ندارد که موجب می‌شود سیاست‌گذاری‌های غلطی برمبنای این تحلیل غلط ایجاد شود.
وی افزود: حجم نقدینگی در یک اقتصاد باید متناسب با میزان تولید کالا و خدمات باشد در غیر این صورت بدون تردید باعث تورم یا رکود در تولید خواهد شد.
یزدانی بیان کرد: به عبارت دیگر، چون میزان کالا و خدمات در جامعه محدود است، پس باید میزان نقدینگی به اندازه‌ای باشد که با کالا و خدمات برابری کند. اگر میزان نقدینگی کمتر از حد تعادل کاهش یابد، سیستم دچار رکود خواهد شد و برعکس اگر میزان نقدینگی بیشتر از حد تعادل باشد کالا و خدمات در جامعه کم شده و قیمت‌ها افزایش می‌یابد یعنی نرخ تورم در کشور افزایش می‌یابد.
این کارشناس اقتصادی گفت: حجم پول در گردش شامل دو مولفه پایه پولی و ضریب فزاینده پایه پولی است. پایه پولی همان مجموع اسکناس‌ها و مسکوک در گردش به علاوه سپرده بانک‌های تجاری نزد بانک مرکزی است و ضریب فزاینده پولی ناشی از فعالیت بانک‌های تجاری و تعاملات اقتصادی مردم نیز به عنوان مولفه مهم نقدینگی عمل میکند.
وی اظهار کرد: عمده تفاوت میان خلق نقدینگی از طریق پایه پولی (منابع بانک مرکزی) و ضریب فزاینده (نظام بانکی) در نحوهتخصیص پول است. در اولی گردش پول در اقتصاد با تخصیص دولت انجام می‌پذیرد و سایر گردش‌های بعدی از طریقنظام بانکی و دومی تمام گردش پول از طریق نظام بانکی صورت می‌پذیرد.
این کارشناس اقتصادی در ادامه گفت: خلق نقدینگی جزو فعالیت‌های تعریف شده برای بانک‌ها است. بیشتر پول موجود توسط بانک‌ها به شکل سپرده خلق می‌شود. هر زمانی که بانک‌ها وام می‌دهند در واقع در حال خلق پول هستند. پولی که بانک ایجاد می‌کند پول کاغذی نیست که نشان بانک مرکزی روی آن باشد. پول سپرده‌ای الکترونیکی است که زمانی که مانده حساب خود را در خودپرداز چک می‌کنید، بر صفحه پدیدار می‌شود.
وی عنوان کرد: یکی از مهمترین هزینه‌هایی که دولت برای جلوگیری از رشد نقدینگی و به تبع آن تورم می‌پردازد، رکود است. یکی دیگر از هزینه‌ها می‌تواند اعتراضاتی باشد که بنگاه‌ها نسبت به افزایش نرخ بهره و گران شدن تسهیلات دارند. این‌ها همه برای دولت بعدی هزینه و فشار ایجاد می‌کند.
یزدانی خاطر نشان کرد: کارشناس مسائل اقتصادی درباره چرایی اینکه دولت به سمت چاپ پول رو کرده گفت: به هر حال ممکن است دولت در ابتدای سال نتوانسته درآمد مالیاتی را وصول کند یا این که درآمدی نداشته که براساس آن حقوق کارکنان خود را پرداخت کند. از سوی دیگر هزینه‌های دولت نیز افزایش پیدا کرده و درآمد‌ها به اندازه هزینه‌ها نیست.