دو پوئن سپرده گذاری در یک طرح خاص بانکی

پول نیوز – سپرده
گذاری در بانک ها، یک راه سرمایه گذاری است که می تواند از کاهش ارزش وجوه نقدی که
در اختیارمان است جلوگیری کند. از سوی دیگر، بانک ها نیز برای درآمدزایی خود، راه
را در پرداخت هر چه بیشتر تسهیلات می بینند. اما برای این کار، باید پولی وجود
داشته باشد تا از طریق آن، به مشتریان، تسهیلات داده شود. این پول، از طریق جذب
سپرده های مردمی جمع آوری می شود.

این حساب ها نیز در صورتی که بلندمدت تر افتتاح می شدند، قطعا به نفع دو طرف بود؛ هم سپرده گذار، هم بانک. این امکان تا سال 93 وجود داشت که سپرده های بلندمدت تری افتتاح شوند. اما از آن سال، بانک مرکزی با کاهش نرخ سود سپرده و نظام مندتر کردن نظام بانکی کشور، سود سپرده های یک ساله و بیشتر را 15 درصد تعیین کرد. به این ترتیب بانک ها دیگر ابزار جذابی برای جذب سپرده های مردمی نداشتند. لذا برخی به دنبال ارائه سودهای غیرقانونی رفتند. اما در میان آنها، بانک صادرات یک اقدام جالب توجه کرده است.

مردم، پول برای سپرده گذاری دارند اما مبالغ شان کم است

دکتر کوروس اثباتی، کارشناس ارشد طراحی محصولات و خدمات بانک صادرات به «پول نیوز» می گوید: بعد از اقدام دولت در اجرای طرح هدفمندکردن یارانه ها، آماری از سوی مرکز آمار منتشر شد که نشان می داد 49 میلیون نفر معادل 70 درصد مردم ایران، دریافتی دارند که باعث می شد زیر خط فقر زندگی کنند.

او با بیان اینکه این افراد اما برای پس انداز ماهانه خود، ارقام بالایی در اختیار نداشتند ادامه می دهد: بانک صادرات در آن زمان، پایش مردمی براثی میزان سپرده گذاری های مردمی این جمعیت 49 میلیون نفری انجام داد که نشان می داد آنها به علت پایین بودن مبلغ پس انداز ماهانه خود، در صندوق های تعاونی و قرض الحسنه محلی، سرمایه گذاری می کردند.

آغاز یک طرح اجتماعی با سود دوطرفه برای بانک و مشتری

اثباتی با اشاره به اینکه کار طراحی گنجینه سپهر از سال 89 آغاز و در سال 91 به مرحله اجرا رسید تصریح می کند: این گنجینه بر مبنای حساب های کوتاه مدت و بلندمدت تا سقف پنج سال طراحی کردیم.

کارشناس ارشد طراحی محصولات و خدمات بانک صادرات با تأکید بر اینکه این طرح با کاهش نرخ سود توسط بانک مرکزی، به گنجینه سپهر 2 تبدیل شد توضیح می دهد: در این طرح، برای حساب های کمتر از سه ماهه، هفت درصد، حساب های سه تا شش ماهه، هشت درصد، حساب های شش تا 9 ماهه، 10 درصد، حساب های 9 تا 12 ماهه، 14 درصد و برای حساب های یک ساله، 15 درصد سود پرداخت می شود.

فرق سود گنجینه سپهر با سایر سپرده ها

او در پاسخ به این سوال که سود این حساب با سود حساب های مشابه در سایر بانک ها چه تفاوتی دارد به همان نکته ای اشاره می کند که سوژه گزارش ما شده است.

اثباتی می گوید: در طرح گنجینه سپهر 2، ممکن است مشتری، 20 میلیون تومان سپرده گذاری اولیه انجام دهد، اما ما به او این امکان را می دهیم که بتواند به مرور به پول خود اضافه کند، اما با این کار دیگر نمی تواند به ازای هر مبلغی، مبالغ جدید سرمایه گذاری خود نیز سودی معادل نرخ یکساله سود را دریافت کند.

کارشناس ارشد طراحی محصولات و خدمات بانک صادرات اضافه می کند: ما تلاش کرده ایم در طرح گنجینه سپهر، نرخ سودی پایین تر از نرخ 15 درصد مصوب بانک مرکزی به چنین حسابی بدهیم. اما این مبلغ شاید حدود 12-13 درصد باشد و باز هم برای سپرده گذار، صرفه اقتصادی دارد.

او اضافه می کند: در این طرح، سود مشتری به همان حساب گنجینه سپهر او رفته و باعث می شود به آن سود نیز، سود تعلق بگیرد اما راه حل آن در بانکداری اسلامی بگونه ای بوده که سود حاصله، به مخازنی واریز و در آنجا، مشتری رسماً مالک سود می شود و در نهایت، دوباره به حساب بلندمدت مشتری، واریز می شود لذا مشکل شرعی سود مرکب نیز به وجود نمی آید.

نفع و خیر اجتماعی گنجینه سپهر

او با بیان اینکه بانک صادرات، تلاش کرده برای کمک به اقشار آسیب پذیر جامعه، طرح گنجینه سپهر را به آنان معرفی کند می گوید: با سازمان بهزیستی، قراردادهایی در سال 92 بستیم تا بتوانیم برای کودکان و نوجوانان تحت پوشش این سازمان، مبلغی مفید فایده در موعد رسیدن آنها به سن قانونی فراهم کنیم.

اثباتی با تأکید بر اینکه با صندوق های بازنشستگی نیز قراردادهایی بسته شده است می افزاید: بانک صادرات در قراردادهایی که با صندوق بازنشستگی کارکنان شرکت های ماموت و ایران خودرو، بسته، حق سنوات ماهانه آنها را دریافت و در گنجینه سپهر، سرمایه گذار می کند تا آنان در موعد بازنشستگی، مبلغ قابل توجهی از این گنجینه را در اختیار داشته باشند.

یک مثال برای تشریح سپرده گذاری در گنجینه سپهر

شایان ذکر است در طرح گنجینه سپهر 2، در صورتیکه فرد، 20 میلیون تومان سپرده گذاری اولیه انجام داده و در هر ماه، مبلغی برابر 100 هزار تومان به عنوان اقساط طی یک سال به این گنجینه واریز کند، بر اساس تعداد 11 فقره قسط واریزی، کل مبلغ سرمایه گذاری او، 21 میلیون و 100 هزار تومان خواهد بود. کل سود واریزی از سوی بانک به حساب فرد، سه میلیون و 224 هزار تومان است. لذا جمع کل سرمایه فرد در پایان سال، 24 میلیون و 324 هزار تومان خواهد شد.