عبدالرضا عزیزی نماینده ادوار مجلس در گفت وگو با«پول نیوز»:ایران نقش تعیین کننده ای در آینده انرژی جهان خواهد داشت / بریکس به صحنه مهمی برای تحول در حکمرانی جهانی تبدیل شده است

به گزارش پول نیوز ، هجدهمین اجلاس بریکس در دهلی‌نو، 12 و 13 سپتامبر، با حضور رهبران کشورهای عضو برگزار شد. این گروه اکنون 11 عضو دارد و تقریباً نیمی از جمعیت جهان را نمایندگی می‌کند. اعضا در بیانیه پایانی بر همکاری اقتصادی، استفاده بیشتر از ارزهای ملی، تقویت پرداخت‌های فرامرزی، اصلاح نهادهای مالی بین‌المللی و افزایش نقش «کشورهای جنوب جهانی» تأکید کردند.

این اجلاس در حالی به پایان رسید که نقش ایران در این سازمان با توجه به شرایط منطقه پررنگ تر از گذشته شده است. در این زمینه مسأله انرژی و نحوه همکاری های کشورهای عضو در اقتصاد جهانی نیاز به تحلیل و بررسی بیشتر دارد. به همین دلیل« پول نیوز» با دکتر عبدالرضا عزیزی نماینده ادوار و رئیس سابق کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی گفت وگو کرده که در ادامه می خوانید.

عزیزی در این زمینه گفت:جهان امروز بیش از گذشته به سازوکارهایی نیاز دارد که به جای افزودن بر شکاف‌ها، راه‌های تازه‌ای برای همکاری پیدا کنند. بریکس در چنین شرایطی در حال تجربه مرحله‌ای تازه است. مرحله‌ای که در آن توسعه اقتصادی، امنیت انرژی، فناوری، تجارت و اصلاح حکمرانی جهانی بیش از گذشته به یکدیگر پیوند خورده‌اند و چین و ایران می‌توانند هر یک از مسیر متفاوتی به تقویت این روند کمک کنند.

وی ادامه داد:آنچه بریکس را در شرایط کنونی مهم‌تر می‌کند، تنها اندازه بازارها یا سهم اعضای آن از اقتصاد جهانی نیست بلکه تلاش برای ایجاد شیوه‌ای متفاوت از همکاری میان کشورهایی است که تجربه‌ها، منابع و اولویت‌های متفاوتی دارند اما در یک نقطه مشترک به هم می‌رسند: توسعه و برخورداری از فرصت بیشتر برای نقش‌آفرینی در تصمیم‌های جهانی.

نماینده ادوار مجلس شورای اسلامی درباره نقش چین در تحولات اخیر گفت: چین یکی از بازیگران اصلی این تحول است. نقش پکن در بریکس را نمی‌توان فقط در حجم تجارت یا سرمایه‌گذاری خلاصه کرد. چین در سال‌های گذشته تلاش کرده است همکاری در این چارچوب را از سطح گفت‌وگوهای سیاسی به حوزه‌های ملموس‌تری مانند فناوری، اقتصاد دیجیتال، انرژی، زیرساخت و تامین مالی توسعه بکشاند.

وی افزود:نمونه روشن این رویکرد را می‌توان در همکاری‌های فناورانه مشاهده کرد. ایجاد مرکز همکاری و توسعه هوش مصنوعی چین-بریکس و شبکه همکاری اکوسیستم دیجیتال بریکس نشان می‌دهد که فناوری در نگاه جدید به همکاری‌های جنوب جهانی، تنها یک ابزار اقتصادی نیست بلکه می‌تواند به عاملی برای کاهش شکاف توسعه میان کشورها تبدیل شود. دسترسی گسترده‌تر به فناوری و تجربه کشورهای پیشرو، به کشورهای در حال توسعه فرصت می‌دهد بخشی از مسیر توسعه را با سرعت بیشتری طی کنند.

عزیزی ادامه داد:همین نگاه در حوزه انرژی نیز قابل مشاهده است. همکاری‌های بریکس در زمینه انرژی‌های تجدیدپذیر، از پروژه‌های بادی در برزیل تا طرح‌های خورشیدی در آفریقای جنوبی، نشان می‌دهد که ظرفیت‌های اعضا می‌تواند در کنار سرمایه و دانش فنی چین، به پروژه‌هایی با اثرگذاری واقعی تبدیل شود. گسترش تامین مالی سبز از سوی بانک توسعه جدید بریکس نیز می‌تواند مسیر سرمایه‌گذاری در پروژه‌های کم‌کربن و زیرساخت‌های پایدار را هموارتر کند.

این نماینده سابق مجلس گفت:اهمیت این همکاری‌ها زمانی بیشتر آشکار می‌شود که اقتصاد جهانی با مجموعه‌ای از فشارهای همزمان روبه‌رو است. از جنگ‌های تجاری و محدودیت‌های تعرفه‌ای گرفته تا اختلال در زنجیره‌های تامین و افزایش نگرانی درباره امنیت انرژی. در چنین شرایطی، تنوع‌بخشی به مسیرهای تجاری و مالی و ایجاد ظرفیت‌های مشترک میان کشورهای در حال توسعه می‌تواند بخشی از آسیب‌پذیری اقتصاد جهانی را کاهش دهد.

وی تصریح کرد: بریکس را می‌توان یکی از صحنه‌های مهم بحث درباره آینده حکمرانی جهانی دانست. این سازوکار به دنبال آن است که کشورهای جنوب جهانی تنها دریافت‌کننده تصمیم‌های گرفته‌شده در مراکز قدرت نباشند بلکه در شکل دادن به قواعد و نهادهای بین‌المللی نیز سهم بیشتری داشته باشند.

عزیزی ادامه داد:البته قدرت بریکس در آن نیست که یک بلوک را در برابر بلوکی دیگر قرار دهد. ارزش این سازوکار بیشتر در توانایی آن برای گرد هم آوردن کشورهای مختلف و پیدا کردن زمینه‌های مشترک همکاری است. بریکس اگر بتواند این ویژگی را حفظ کند، می‌تواند به جای آنکه به عرصه رقابت‌های بلوکی تبدیل شود، به بستری برای گفت‌وگو، هماهنگی و حل مسائل مشترک تبدیل شود.

رئیس سابق کمیسیون اجتماعی مجلس درباره  پیامدهای حضور ایران در بریکس تصریح کرد:عضویت ایران ظرفیت تازه‌ای به بریکس اضافه کرده است. ایران تنها یک بازار بزرگ یا دارنده منابع انرژی نیست. موقعیت جغرافیایی این کشور، آن را به نقطه‌ای مهم در اتصال شرق و غرب و پیوند میان بخش‌هایی از آسیا، خلیج فارس و اروپا تبدیل کرده است.

وی ادامه داد:ظرفیت‌های نفت و گاز ایران می‌تواند در همکاری‌های انرژی بریکس اهمیت ویژه‌ای پیدا کند. در کنار آن، موقعیت ایران در مسیرهای ترانزیتی می‌تواند به توسعه تجارت میان اعضای این سازوکار و سایر کشورهای جنوب جهانی کمک کند. کریدور بین‌المللی شمال-جنوب و ظرفیت بندر چابهار، در صورت توسعه زیرساخت‌ها و افزایش همکاری‌های بین‌المللی، می‌توانند نقش ایران را در شبکه‌های حمل‌ونقل و تجارت منطقه‌ای پررنگ‌تر کنند.

وی افزود:اهمیت ایران البته به اقتصاد و ترانزیت محدود نمی‌شود. تجربه این کشور در مواجهه با تهدیدهای امنیتی منطقه و مبارزه با تروریسم نیز می‌تواند بخشی از ظرفیت همکاری‌های بریکس باشد. به‌ویژه در منطقه‌ای که ثبات آن تأثیر مستقیمی بر امنیت انرژی، تجارت و ارتباطات بین‌المللی دارد.

نماینده سابق شیروان گفت :آینده بریکس به این بستگی دارد که اعضای آن تا چه اندازه بتوانند تفاوت‌های خود را به فرصتی برای همکاری تبدیل کنند. منابع انرژی، بازارهای بزرگ، ظرفیت‌های صنعتی، فناوری، موقعیت‌های ترانزیتی و تجربه‌های متفاوت توسعه‌ای، زمانی ارزش واقعی پیدا می‌کنند که در یک چارچوب همکاری مشترک کنار یکدیگر قرار گیرند.

بیشتر بخوانید:حجم مبادلات ایران با بریکس ۶۰ میلیارد دلار در سال است

وی در پایان خاطرنشان کرد:بریکس در آستانه سومین دهه فعالیت خود، با یک انتخاب مهم روبه‌رو است: ماندن در سطح یک مجمع برای بیان دیدگاه‌ها یا تبدیل شدن به بستری که همکاری را به نتیجه‌ای ملموس برای مردم کشورهای عضو و دیگر کشورهای در حال توسعه تبدیل کند. اگر این سازوکار بتواند بر گشودگی، مشارکت برابر و منافع مشترک تکیه کند، می‌تواند سهم مهمی در شکل دادن به آینده‌ای متوازن‌تر برای اقتصاد و حکمرانی جهانی داشته باشد.