به گزارش پول نیوز ، نشست خبری رئیس سازمان غذا و دارو، مهدی پیرصالحی، با اصحاب رسانه امروز ۲۵ مردادماه ۱۴۰۵ برگزار شد.
رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به وضعیت تأمین ارز دارو و تجهیزات پزشکی گفت: سهمیه ارزی بخش غذا و دارو در سالهای گذشته حدود ۵ میلیارد دلار بوده، اما معمولاً در پایان سال کمتر از ۴.۵ میلیارد دلار آن محقق میشد. امسال نیز سهمیه ارزی ۴.۵ میلیارد دلار تعیین شده، اما تلاش میکنیم با توجه به عقبافتادگیهای سالهای گذشته، میزان تأمین ارز به بیش از ۵ میلیارد دلار برسد.
پیرصالحی در ادامه بیان کرد: در دو سال گذشته حدود ۶۰۰ میلیون دلار عقبافتادگی در تأمین ارز وجود داشته که باید جبران شود. خوشبختانه در چهار ماه نخست امسال و همچنین در بودجه ارزی چهار ماهه دوم، هماهنگیهای لازم با بانک مرکزی انجام شده تا با کمبود ارز مواجه نشویم.
افزایش سهم ارزی سازمان غذا و دارو در ماههای نخست سال
وی ادامه داد: درخواست ما این بود که به جای تأمین سهمیه ارزی سازمان غذا و دارو به صورت ماهانه و معادل یکدوازدهم سهم سالانه، در چهار ماه نخست سهم بیشتری اختصاص یابد تا بتوانیم ارز مورد نیاز را زودتر مصرف کنیم. این همکاری انجام شد و امیدواریم در صورت رخ ندادن اتفاق غیرمنتظره برای کشور، بر اساس بودجهای که سازمان برنامه و بودجه و بانک مرکزی تنظیم کردهاند، ارز مورد نیاز دارو و تجهیزات پزشکی تا پایان سال تأمین شود.
پرداخت یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار ارز ترجیحی
رئیس سازمان غذا و دارو تاکید کرد: تا امروز ارز ترجیحی دارو به طور کامل تأمین و سهمیه آن پرداخت شده است. در حال حاضر حدود یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار ارز ترجیحی پرداخت شده و پیشبینی میشود طی چهار تا پنج روز آینده حدود ۲۵۰ میلیون دلار دیگر نیز پرداخت شود. به این ترتیب، در پنج ماه نخست سال تقریباً نیمی از ارز ترجیحی مورد نیاز تأمین خواهد شد.
تخصیص ۸۵۰ میلیون دلار ارز غیرترجیحی به تولیدکنندگان
پیرصالحی درباره ارز غیرترجیحی نیز گفت: حدود ۸۰۰ تا ۸۵۰ میلیون دلار ارز در این بخش تخصیص داده شده، اما شرکتهای دارویی و تجهیزات پزشکی در چهار ماه نخست توانستهاند حدود ۶۵۰ میلیون دلار از آن را خریداری کنند. یکی از مشکلات موجود، دشواری تأمین ارز توسط برخی شرکتهای دارویی است که روند تأمین را با چالش مواجه میکند.
کمبود عمومی در فاکتور ۸ نداریم
وی در ادامه درباره وضعیت داروی بیماران خاص اظهار کرد: در زمینه فاکتور ۸، کمبود عمومی نداریم و وضعیت تأمین این دارو مناسب است. البته یک نوع خاص از فاکتور ۸ که تعداد مصرفکنندگان آن محدود است، تنها از یک شرکت اروپایی تأمین میشود و در حال حاضر با مشکل تأمین مواجه شده است.
بررسی تأمین فاکتور ۸ از کشورهای واسطه
رئیس سازمان غذا و دارو تاکید کرد: در حال بررسی هستیم تا در صورت امکان، این دارو از طریق منابع و کشورهای واسطه تأمین شود.
پیرصالحی در پایان تأکید کرد: تلاش مجموعه سازمان غذا و دارو این است که با همکاری دستگاههای مرتبط، منابع ارزی مورد نیاز دارو و تجهیزات پزشکی بهموقع تأمین شود و در صورت فراهم بودن شرایط، تا پایان سال با کمبود جدی در این حوزه مواجه نباشیم.
فاکتور ۱۳ خارجی محدود اما موجود است
رئیس سازمان غذا و دارو درباره تأمین داروی خارجی بیماران خاص گفت: داروی خارجی وجود دارد، اما میزان آن محدود است و با این حال موجودی داریم. در مورد فاکتور ۱۳ نیز چندین ماه است که با مشکل تأمین مواجه هستیم و مذاکرات طولانی با شرکت مربوطه برای تأمین این دارو داشتهایم.
وی افزود: هنوز قیمت پیشنهادی از نظر ما قیمت مناسبی نیست، اما به دلیل اهمیت موضوع و برای حفظ جان بیماران، ناچار به تأمین آن هستیم و این کار را انجام دادهایم. بیماران خاص همواره به دلیل شرایط ویژهای که دارند، در اولویت قرار میگیرند، اما با توجه به محدودیتهای موجود، در برخی موارد علیرغم اعتراضات، ناچاریم از داروهای تولید داخل حمایت کنیم. بیمهها نیز سیاست مشابهی دارند، هرچند درخواست برای داروی خارجی همواره وجود دارد.
قیمت دارو کنترلشده است
پیرصالحی درباره افزایش قیمت دارو بیان کرد: قیمت دارو کنترلشده است و در کمیسیون قیمت بررسی و تعیین میشود. از ابتدای سال تاکنون دو مرحله افزایش قیمت گروهی داشتهایم؛ یک مرحله در ۱۶ فروردین و مرحله دیگر در اواسط خردادماه. در این دو مرحله تقریباً دو سوم داروها قیمتگذاری شدند.
وی ادامه داد: علاوه بر این، کمیسیون قیمت هر دو هفته یکبار تشکیل میشود و داروهایی که دیگر امکان ادامه تولید با قیمت قبلی را ندارند یا سود بسیار پایینی دارند، بررسی میشوند. با این حال، از ابتدای امسال تاکنون دارویی که بیش از یک بار افزایش قیمت داشته باشد، نداشتهایم، مگر در شرایط خاص.
افزایش هزینه مواد اولیه و حملونقل بر قیمت دارو اثر گذاشته است
رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به عوامل مؤثر بر قیمت دارو گفت: افزایش قیمت مواد اولیه، مواد جانبی و بستهبندی، در مواردی که از یک حد مشخص بیشتر شود، ما را ناچار به اصلاح قیمت میکند. برای مثال، افزایش قیمت محصولات پتروشیمی بر هزینه تولید قرص، سرنگ، ست سرم و سایر اقلام اثر میگذارد. همچنین افزایش قیمت آلومینیوم، هزینه بستهبندی را بالا میبرد.
پیرصالحی افزود: هزینههای حملونقل نیز بهشدت افزایش یافته است. از ابتدای جنگ تاکنون، هزینه حمل یک کانتینر از چین یا هند به ایران که پیش از این حدود ۲ تا ۳ هزار دلار بود، در مقاطعی به حدود ۳۰ هزار دلار رسیده است. این هزینهها با ارز آزاد پرداخت میشود و ارز ترجیحی شامل هزینه حمل نمیشود؛ بنابراین افزایش هزینه حمل مستقیماً بر قیمت تمامشده دارو اثر میگذارد.
وی تصریح کرد: هزینههای تولید در دنیا نیز افزایش پیدا کرده است. جنگ در خلیج فارس هزینههای انرژی در کشورهایی مانند هند و چین را افزایش داده و در نتیجه هزینه مواد اولیه نیز بالا رفته است. بنابراین مجبوریم قیمت دارو را بهگونهای اصلاح کنیم که کارخانههای داروسازی بتوانند به فعالیت خود ادامه دهند.
تلاش برای ایجاد تعادل میان بیماران و تولیدکنندگان
رئیس سازمان غذا و دارو تأکید کرد: تمام تلاش ما این بوده که افزایش قیمت دارو حداقل باشد. به جز مرحله نخست افزایش قیمت در ۱۵ یا ۱۶ فروردین که بیمهها با حدود ۱۰ روز تأخیر قیمتها را پذیرفتند، پس از آن هر قیمتی که در کمیسیون قیمتگذاری تصویب میشود، به سازمانهای بیمهگر ارسال میشود.
وی گفت: حدود ۱۰ روز زمان میبرد تا بیمهها سهم ارز و سهم بیمه را در سامانههای خود مشخص کنند و قیمت جدید وارد سامانه شود. ما تا زمانی که ناگزیر نباشیم، افزایش قیمت را اعمال نمیکنیم، اما واقعیت این است که قیمت باید بهگونهای تعیین شود که هم کمترین فشار به مردم وارد شود و هم صنعت داروسازی متوقف نشود.
پیرصالحی تاکید کرد: سازمانهای بیمهگر باید افزایش قیمتها را پوشش دهند تا فشار کمتری به مردم وارد شود. اگر نتوانیم دارویی را در داخل کشور تولید کنیم، مجبور خواهیم شد همان دارو را با چندین برابر قیمت از شرکتهای خارجی تأمین کنیم. حتی تأمین دارو از کشورهای شرق نیز در بسیاری موارد چندین برابر هزینه تولید داخلی دارد. بنابراین باید میان منافع بیمار و تولیدکننده تعادل برقرار کنیم تا تولید دارو در کشور ادامه داشته باشد.
عمده داروهای اهدایی در دوران جنگ توزیع شد
وی درباره داروهای اهدایی از کشورهای دیگر در دوران جنگ نیز گفت: بر اساس قانون، مسئولیت تحویل داروها و کالاهای سلامتمحور اهدایی بر عهده جمعیت هلال احمر است. همکاری خوبی با هلال احمر داشتهایم و این جمعیت در توزیع داروها با نظر سازمان غذا و دارو همکاری کرده است.
تبلیغات گسترده و غیرمجاز در فضای مجازی بازدارندگی لازم را ندارد
وی درخصوص تبلیغات دارو در فضای مجازی گفت: تبلیغات در فضای مجازی یکی از معضلات جدی در حوزه دارو و سایر حوزههای سلامت است و حجم این تبلیغات بهشدت افزایش یافته است. ادارهکل بازرسی سازمان غذا و دارو تاکنون چندین هزار صفحه مجازی متخلف را شناسایی، معرفی و مسدود کرده است، اما یکی از مشکلات موجود، خلأهای قانونی در این حوزه است. هر صفحهای که به دلیل تبلیغ غیرمجاز مسدود میشود، بهسرعت با ایجاد یک صفحه اینستاگرامی یا گروه تلگرامی جدید جایگزین میشود؛ بنابراین صرفاً مسدود کردن صفحه، بازدارندگی لازم را ندارد.
وی ادامه داد: لازم است با دوستان خود در حوزههای نظارتی هماهنگی بیشتری داشته باشیم تا برخوردها بهگونهای باشد که جنبه بازدارنده داشته باشد. صرفاً مسدود شدن یک صفحه، اقدام مؤثری نیست و روند تخلف را متوقف نمیکند.
ضوابط فروش اینترنتی دارو ابلاغ شده است
وی درباره فروش اینترنتی دارو بیان کرد: ضابطه فروش اینترنتی دارو به امضای وزیر بهداشت و وزیر ارتباطات رسیده و نخستین جلسه مربوط به اجرای این ضوابط نیز برگزار شده است. دومین جلسه نیز قرار است در این هفته یا هفته آینده برگزار شود.
پیرصالحی درخصوص وظیفه سازمان غذا و دارو در فروش اینترنتی دارو گفت: در حال حاضر ما از برخورد کلی و جلوگیری از فعالیت پلتفرمهای فروش اینترنتی منع شدهایم، اما در مواردی که شکایتی درباره تخلفاتی مانند گرانفروشی، عرضه داروی تقلبی یا فروش اقلام غیرمجاز دریافت کنیم، موضوع را پیگیری خواهیم کرد و در صورت لزوم از طریق قوه قضائیه نیز برخورد انجام میشود.
مسئولیت سلامت پلتفرمهای فروش دارو باید مشخص باشد
رئیس سازمان غذا و دارو تأکید کرد: اعتراض ما این است که اگر قرار باشد نهادهای دیگری درباره نحوه فعالیت پلتفرمها تصمیمگیری کنند، مسئولیت سلامت مردم نیز باید بر عهده همان نهادها باشد. سازمان غذا و دارو بهعنوان نهاد ناظر معتقد است اگر تنظیمگری و نظارت بر این حوزه بهصورت کامل انجام نشود، تخلفاتی که امروز شاهد آن هستیم افزایش خواهد یافت و در نهایت موضوع از حوزه نظارت سازمان خارج میشود.
وی ادامه داد: در همین زمینه، اعتراض خود را به وزیر بهداشت و رئیسجمهور اعلام کردهایم و پیگیر هستیم تا فعالیت پلتفرمهای فروش دارو تحت نظارت سازمان غذا و دارو قرار گیرد. هدف ما این است که مردم بتوانند داروی خود را از پلتفرمها با اطمینان خاطر دریافت کنند و مطمئن باشند که دارو تحت نظارت عرضه شده، قیمت آن مطابق قیمت مصوب است و گرانتر به دست مصرفکننده نمیرسد.
مخالفتی با توسعه کسبوکارهای مجازی نداریم
پیرصالحی تأکید کرد: ما با توسعه کسبوکارهای مجازی مخالف نیستیم و معتقدیم پلتفرمها میتوانند در شرایط فعلی کشور به نظام سلامت و مردم کمک کنند، اما حوزه سلامت را نمیتوان صرفاً از منظر تجارت و کسبوکار نگاه کرد. سلامت مردم باید در اولویت باشد و فعالیت پلتفرمهای این حوزه نیز باید تحت نظارت قرار گیرد.
فعالیت رسمی پلتفرمها منوط به تأیید کمیته مربوط است
وی درباره روند اجرای ضوابط فروش اینترنتی دارو گفت: ضوابط مربوطه ابلاغ شده و کمیته مربوط نیز تشکیل شده است. دومین جلسه این کمیته نیز در روزهای آینده برگزار خواهد شد. درخواست پلتفرمها و سکوهای متقاضی باید در این کمیته بررسی شود و هر پلتفرمی که ضوابط ابلاغی را بپذیرد و شرایط لازم را داشته باشد، میتواند بهعنوان مسیر رسمی عرضه اینترنتی دارو فعالیت کند.
ثبت داروی ایرانی در اتحادیه اروپا؛ دستاوردی مهم در دوران جنگ
رئیس سازمان غذا و دارو در ادامه درباره ضرورت اطلاعرسانی درباره دستاوردهای حوزه سلامت گفت: اتفاقات مهمی در حوزه سلامت رخ میدهد که باید بهدرستی اطلاعرسانی شود. برای نمونه، ثبت یکی از داروهای تولیدشده توسط شرکتهای ایرانی در اتحادیه اروپا، آن هم در بحبوحه جنگ، اتفاق بسیار مهمی بود. دریافت مجوز فروش در اتحادیه اروپا فرآیندی دشوار، زمانبر و پرهزینه است و نیازمند انجام مطالعات بالینی و رعایت الزامات متعدد است.
وی افزود: برخی شرکتهای ایرانی از سالها قبل برای دریافت گواهیها و مجوزهای لازم در اتحادیه اروپا اقدام کرده بودند و این فرآیند در نهایت پس از چندین سال به نتیجه رسید. اینکه نتیجه این تلاشها در دوران جنگ حاصل شد، اهمیت این موفقیت را دوچندان میکند.
صادرات ۱۲۰ میلیون دلاری دارو در سال گذشته
پیرصالحی خاطرنشان کرد: سال گذشته، با وجود همه مشکلات، جنگها و دغدغههایی که در کشور وجود داشت، صادرات دارویی ایران نسبت به سالهای قبل افزایش یافت. البته صادرات دارو همچنان در سطح مطلوبی نیست و باید این موضوع را بهصورت جدی دنبال کنیم، اما سال گذشته حدود ۱۲۰ میلیون دلار صادرات دارویی داشتیم که از بالاترین ارقام سالهای اخیر محسوب میشود.
وی گفت: باید روی توسعه صادرات دارو و تجهیزات پزشکی تمرکز بیشتری داشته باشیم؛ چراکه بسیاری از تجهیزات پزشکی تولید ایران امروز در کشورهای اروپایی و سایر کشورها مورد استفاده قرار میگیرد، اما متأسفانه در برخی موارد بستهبندی نهایی آنها در کشورهای دیگر انجام شده و محصول با نام غیرایرانی عرضه میشود. باید تلاش کنیم بازارهای جهانی را بهصورت مستقیم در اختیار بگیریم و سهم ایران از این بازارها افزایش یابد.
جزئیات مذاکره با سازمان بازرسی درباره درج قیمت دارو
وی همچنین درباره موضوع حذف قیمت از بستهبندی داروها گفت: در حال حاضر با سازمان بازرسی کل کشور درباره حذف قیمت از بستهبندی داروها در حال مذاکره هستیم. با توجه به اینکه دارو از طریق سامانههای مربوطه قیمتگذاری میشود و اطلاعات قیمت در بارکد دارو نیز وجود دارد، معتقدیم میتوان از این ظرفیت برای دسترسی مصرفکننده به قیمت دارو استفاده کرد.
پیرصالحی افزود: اختلاف برداشت قانونی در این زمینه وجود دارد. در قانون بر درج قیمت در محل عرضه تأکید شده است، در حالی که برخی دوستان معتقدند قیمت باید در محل تولید درج شود. نگرانی سازمان بازرسی این است که مردم بتوانند دارو را با قیمت واقعی دریافت کنند و از گرانفروشی جلوگیری شود.
بیشتر بخوانید:مدیریت تأمین دارو در شرایط بحرانی نیازمند فرهنگسازی و همراهی جامعه است
وی تأکید کرد: اگر بتوانیم دلایل علمی و قانونی خود را برای دوستان در سازمان بازرسی تشریح کنیم، حتماً تلاش خواهیم کرد به تفاهم برسیم. این موضوع را پیگیری میکنیم و امیدواریم به نتیجهای برسیم که هم از نظر قانونی قابل دفاع باشد و هم اطلاعات کامل و دقیق قیمت را در اختیار مردم قرار دهد.
وی در پایان گفت: در تعداد زیادی از داروها، قیمت در سالهای اخیر از طریق بارکد قابل دسترسی بوده و تنها در تعداد محدودی از داروها قیمت روی بستهبندی درج میشده است. امیدواریم با ادامه گفتوگو با سازمان بازرسی، به یک راهکار قانعکننده و کامل در این زمینه دست پیدا کنیم.
آژانس خلاقیت کوانتا