در چهارمین هفته اسفند ماه سال گذشته تعداد 45 هزار قرارداد سکه طلا طرح امام(ره) به ارزش شش میلیارد و 430 میلیارد ریال منعقد شد تا ارزش معاملات قراردادهای آتی بورس کالا به مرز 498 هزار و 704 میلیارد ریال برسید.

بر اساس این گزارش، ایده راه اندازی معاملات قراردادهای آتی در بورس کالای ایران به عنوان ابزاری برای پوشش ریسک در سال 85 مطرح شد، به طوری که مسئولان این شرکت مطالعات وسیعی را در این زمینه انجام دادند.

دستورالعمل معاملات قراردادهای آتی اسفند ماه سال 86 به تصویب هیات مدیره سازمان بورس رسید تا شرایط برای راه اندازی این معاملات در بورس کالا فراهم شود.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی بازار سرمایه(سنا)، نرم افزار فیوچرز در فاز بعدی خریداری و بومی سازی شد تا این که، در اوایل تیر ماه سال 87 نخستین قرارداد آتی بر روی فلز گران بهای طلا منعقد شد تا درهای بورس کالا بر روی سرمایه گذاران کوچک باز شود، پس از آن انحصار خریداران بزرگ در این بورس شکسته شد.

بر اساس این گزارش، قرارداد آتی حالت تکامل یافته قرارداد سلف است که از طرفین قرارداد، سپرده ای به عنوان حاشیه اطمینان گرفته می شود تا ملزم به اجرای تعهدات خود شوند.

بدین ترتیب، پس از امضای قرارداد، خریدار موظف است تا بخشی از قیمت نهایی را به صورت پیش پرداخت بپردازد. فروشنده نیز در تاریخ موعد، نسبت به تحویل تمام کالا اقدام می کند.

خریدار مابقی تعهدات خود را هم در زمان موعد نهایی پرداخت می کند. در مبادلات آتی، برخلاف نوع سلف، تنها درصدی از ارزش معامله، بسته به ماهیت کالای خریداری شده، پرداخت می شود.

در این مبادلات 5 تا 15 درصد از قیمت کالاهای خریداری شده، برای تضمین پرداخت می شود و مابقی وجه در هنگام تحویل به دست فروشنده می رسد، به این ترتیب خریدار بر اساس قیمت توافقی و از طریق کارگزار اقدام به خرید می کند، در حالی که از انجام معامله و تحقق آن کاملا اطمینان دارد.

در راستای توسعه این ابزار مالی، مفتول مس هشت میلیمتری در اواخر شهریور ماه سال 87 وارد معاملات قراردادهای آتی شد، اما آغاز معاملات قرارداد آتی سکه طلا طرح امام خمینی(ره) در روز پنجم آذر ماه سال 1387 تحول اساسی را در این معاملات ایجاد کرد، به طوری که باعث افزایش چشمگیر معاملات قراردادهای آتی شد.

ارزش معاملات قراردادهای آتی در پایان سال 87 به حدود 40 میلیارد ریال رسید، اما استقبال سرمایه گذاران به معاملات سکه طلا باعث شد تا این رقم در پایان سال 88 به 1400 میلیارد ریال برسد.

روند صعودی معاملات سکه طلا در سال 89 نیز ادامه یافت، به طوری که ارزش قراردادهای آتی با ورود شمش طلای 10 انسی در پایان سال گذشته به بیش از 6200 میلیارد ریال رسید.

معاملات این کالا به دلیل افزایش قیمت سکه در سال 90 با رشد چشمگیری روبرو شد تا رکورد دو میلیون و 200 هزار قرارداد به ارزش بیش از 150 هزار میلیارد ریال را به ثبت برساند.