پول نیوز، گروه اقتصاد منطقه -  گزارش جدید "کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل" (آنکتاد) حاکی از کاهش 35 درصدی سرمایه گذاری مستقیم خارجی در کشورهای حاشیه خلیج فارس طی سال 2011 است. گزارش این مرکز نشان می دهد که سرمایه گذاری مستقیم خارجی در منطقه غرب آسیا با 16 درصد کاهش به 49 میلیارد دلار در سال گذشته میلادی رسیده است.

با وجود این، ارزیابی سالانه گزارش های روند سرمایه گذاری توسط کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل حاکی از افزایش 16 درصدی جریان جهانی سرمایه گذاری مستقیم خارجی در سال 2011 بوده است. از این رو، به رغم تاثیرات دنباله دار بحران اقتصادی و مالی جهان و بحران اخیر بدهی اروپا، برای اولین بار آماری فراتر از سطح بازه زمانی 2005 تا 2007 یعنی پیش از شروع بحران مالی جهان به ثبت رسیده است.

این در شرایطی است که افزایش چشمگیر بهای جهانی نفت که از اواخر سال 2010 آغاز شد، موجب تقویت روند خروج بودجه های سرمایه گذاری مستقیم خارجی از کشورهای شورای همکاری خلیج فارس شده است. بنابر پیش بینی ارائه شده در گزارش کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل، این روند طی سال 2012 نیز ادامه خواهد داشت. در واقع، این پیش بینی بر اساس آمار و ارقام پنج ماه اول سال جاری میلادی انجام شده و از این رو احتمال وقوع آن بسیار زیاد است.

بی ثباتی های جهانی و منطقه ای یکی از دلایل موثر در محتاط شدن سرمایه گذاران خارجی و کاهش طرح های سرمایه گذاری در کشورهای حاشیه خلیج فارس عنوان شده است. از سوی دیگر، به این نکته نیز اشاره شده است که تمرکز کشورهای این منطقه بر درآمدهای نفتی و نیاز راهبردی برای کاهش وابستگی به فعالیت های بخش های نفت و گاز، احتمالا می تواند فرصت های کسب و کار جدیدی را فراهم کرده و در بلند مدت روند سرمایه گذاری های خارجی را افزایش دهد.

این در شرایطی است که کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس همچنان تحت تاثیر افزایش منابع مالی به منظور طرح های عظیم داخلی خود مانند افزایش اشتغالزایی هستند. با وجود این، بسیاری از این طرح ها به کندی پیش رفته و یا به طور کامل متوقف شده اند. بی ثباتی های ناشی از بحران مالی جهانی و گسترش ناآرامی های اجتماعی و سیاسی در منطقه خاورمیانه عامل کلیدی در این زمینه بوده است.

همچنین، ناآرامی های ایجاد شده طی بیش از یک سال گذشته، جریان سرمایه گذاری مستقیم خارجی در دیگر کشورهای عربی را نیز تحت تاثیر قرار داده است. بودجه های که به طور معمول در بخش هایی مانند گردشگری سرمایه گذاری می شدند با کاهش چشمگیری مواجه شده و از این رو، میزان سرمایه گذاری های انجام شده در سال 2011 با 26 درصد کاهش به 7 میلیارد دلار رسیده است.

به گفته "عبدالله درداری" مدیر اقتصادی و توسعه بخش جهانی سازی در "کمیسیون اجتماعی و اقتصادی غرب آسیا"، سرمایه گذاری در بخش های با ارزش افزوده اندک دیگر به اهداف توسعه مورد نظر دست نمی یابند. از این رو، سرمایه گذاری ها باید به سوی زیرساخت ها، خدمات اجتماعی، حفاظت از محیط زیست، فناوری، تحقیق و توسعه هدایت شوند تا به توسعه پایدار و فراگیر منجر شوند.

به اعتقاد آقای درداری، موضوعات امنیتی و سیاسی و شرایط بی ثبات آنها در غرب آسیا موجب شده تا به رغم افزایش درآمدهای نفتی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، توسعه و پیشرفت محسوسی در نظام های اقتصادی آنها و دیگر کشورهای عربی دیده نشود.

افزون بر این، آقای درداری به این نکته اشاره داشته است که مطالعات مختلف کمیسیون اجتماعی و اقتصادی غرب آسیا نشان داده اند که رابطه ای قوی بین سطح رفاه و سرمایه گذاری مستقیم خارجی در کشورهای عربی وجود دارد. از این رو، تغییر در جریان سرمایه گذاری ها تاثیر قابل توجهی بر شرایط زندگی مردم در اکثر این کشورها دارد. در نتیجه، کاهش سرمایه گذاری خارجی تاثیر منفی بر سرانه تولید ناخالص داخلی جهان عرب خواهد داشت.