پول نیوز، مازیار دانیالی - اجازه دهید این مطلب را با ارائه برخی داده ها آغاز کنیم. از هر چهار جوان عرب جویای کار در محدوده سنی 15 تا 24 سال، یکی از آنها قادر به یافتن فرصت شغلی مناسب نیست. این رقم دو برابر میانگین جهانی است. در میان زنان عرب نیز شرایط ناامید کننده تر بوده و از هر سه نفر یکی از آنها قادر به یافتن فرصت شغلی نیست.

این در شرایطی است که داده های مذکور، تنها جوانان جویای کار را شامل می شوند. میزان مشارکت نیروی کار جهان عرب، از منظر جهانی در پایین ترین رتبه ها قرار دارد. این رقم برابر با 35 درصد بوده که نسبت به میانگین 52 درصدی جهان، اختلاف چشمگیری دارد. همانگونه که اشاره شد، این مساله تابع مشارکت اندک زنان در بازار کار و سرخوردگی جوانان نسبت به کسب فرصت شغلی مناسب است.

بر اساس ارزیابی های صورت گرفته، تحقق "هدف رساندن مشارکت نیروی کار جهان عرب به میانگین جهانی" نیازمند ایجاد 85 میلیون فرصت شغلی طی یک دهه آینده است. رقمی که معادل کل جمعیت کشور مصر محسوب می شود. علاوه بر این، ضرر اقتصادی بیکاری جوانان عرب، سالانه هزینه ای بین 40 تا 50 میلیارد دلار در پی دارد که رقمی معادل تولید ناخالص داخلی تونس و لبنان است.

با توجه به شرایطی که جوانان عرب تجربه می کنند، هیچ کدام از این آمار و داده ها برای آنها تعجب آور نیست. به دلیل نارضایتی جوانان از فرصت های اقتصادی و سرخوردگیشان از چشم انداز رشد و بازار کار، این سیاست گذاران هستند که باید توجه بیشتری در این زمینه نشان دهند.

اما نکته دیگری که از آمارهای ارائه شده می توان استنباط کرد، عملکرد ضعیف مراکز آموزشی در آماده سازی جوانان برای ورود به بازار کار است. بر اساس بررسی صورت گرفته در 9 کشور عربی، کارفرمایان از هر سه دانش آموخته تنها یک نفر را در زمان استخدام، آماده ورود به بازار کار عنوان کرده اند. از سوی دیگر، حدود یک سوم از دانش آموخته ها چه از دانشگاه ها و یا مراکز آموزشی دیگر، احساس می کنند که آموخته هایشان آنها را برای ورود به بازار کار آماده می کند.

هزینه های دولتی در بخش های آموزشی جهان عرب، چه از نظر تولید ناخالص داخلی و چه هر دانش آموز، بیشتر از آمریکای لاتین و شرق آسیا است. امکان حضور در مراکز آموزش عالی نیز روند افزایشی دارد. با این وجود، آموزش و نظام مهارتی، مهارت های لازم برای دانش آموختگان را با توجه به نیازهای بازار کار فراهم نمی کنند.

این در شرایطی است که فرآیند خود اشتغالی نیز چندان آسان نیست. اکثر جوانان فاقد روابط و شبکه های اجتماعی لازم، مهارت های تجاری و سرمایه مورد نیاز برای آغاز یک فعالیت شغلی مستقل هستند. قوانین و محیط نظارتی منسجم برای حمایت از کارآفرینان نیز وجود ندارد. از این رو، توانایی جوانان در حرکت به سمت خود اشتغالی تحت تاثیر دسترسی به منابع مالی، محیط کسب و کار و شاید از همه مهم تر آموزش قرار می گیرد.

آموزش در جهان عرب همچنان به منابع مالی دولتی متکی بوده، نتیجه محور محسوب شده و در کل، همانگونه که کارفرمایان اشاره کرده اند، بی توجه به نیازهای بازارهای کار است. در مجموع، تنها 15 تا 20 درصد از جوانان عرب در موسسات خصوصی ثبت نام می کنند که در مقایسه با ارقام 75 درصدی در برزیل و 50 درصدی در مالزی بسیار اندک است. این در شرایطی است که بخش خصوصی نقشی مهم، چه در زمینه اشتغالزایی و چه کیفیت آموزش ایفا می کند.