به گزارش پول نیوز ، اعتراضات اخیر در ایران در ابتدا اقتصادی بود اما خیلی زود رنگ و بوی اجتماعی و سیاسی به خود گرفت.«پول نیوز» برای تحلیل وبررسی دلایل و پیامدهای این اعتراضات با دکتر امان الله قرایی مقدم،جامعه شناس گفت وگو کرده که در ادامه می خوانید.
قرایی مقدم در این زمینه به«پول نیوز»گفت:جامعه ایران به دلیل برخی سومدیریت ها و فاصله افتادن بین حرف و عمل مسئولان با بحران بی اعتمادی مواجه شده است.در گذشته سه سرمایه طبیعی ،تکنولوژیکی وانسانی مورد توجه جامعه شناسان سیاسی قرار داشت و تا اوایل قرن بیستم به عنوان مهمترین نوع سرمایه گذاری ها محسوب می شد. در جامعه شناسی دو نوع اعتماد عمودی و افقی وجود دارد. اعتماد عمودی بین ساختارهای تصمیم گیر با مردم و بالعکس است و اعتماد افقی اعتمادی است که بین اقشار مختلف مردم با یکدیگر وجود دارد.این در حالی است که در شرایط کنونی اعتمادعمودی در جامعه ایران خدشه دار شده است.
وی ادامه داد: سرمایه اجتماعی و از همه مهمتر اعتماد اجتماعی پدیده ای است مربوط به همه افراد که هم از کنش های متقابل فردی پایه و مایه می گیرد و ریشه تاریخی طولانی دارد .این سرمایه در طول زمان به وجود آمده ، صیقل خورده و تغییر یافته وهم از پایین به بالا و برعکس در حرکت است .نکته دیگر اینکه سرمایه اجتماعی برخلاف سرمایه طبیعی وتکنولوژیکی که هرچه بیشتر مصرف شود فرسوده وکهنه می گردند از بین نمی رود و به مرور زمان بارورتر،موثر تروماندگارتر می شود ودر بازدهی وچسبندگی دیگر سرمایه ها تاثیر بیشتری می گذارد و «خود زایی» و«خودمولدی» آن افزایش می یابد.
این جامعه شناس تصریح کرد:گرانی،تورم،فقر به همراه تضادهای درون گروهی و تضادهای سیاسی جزئی از واقعیت های امروز جامعه ایران است. در طول این سال ها خود آگاهی طبقاتی در جامعه ایران افزایش پیدا کرده است.این تعبیری است که کارل مارکس درمورد افزایش آگاهی طبقات جامعه به کار می برد.امروز میزان آگاهی کارگران و طبقات زحمتکش جامعه افزایش پیدا کرده و دیگر مانند گذشته نیست و آگاهی سبب تغییرات لحظه ای در جامعه شده است.جامعه امروز به صورت مرتب در حال تغییرو تحول است.
وی افزود: نجواها و پچ پچ های خیابانی نیز تأثیر زیادی در بالا رفتن آگاهی مردم داشته است.مردم در تحلیل های خود به این نتیجه رسیده اند که بیت المال و سرمایه های اجتماعی و سیاسی توسط عده ای خاص مورد سواستفاده قرار گرفته و این افراد هیچ سهمی برای مردم در تصمیم گیری های خود قائل نیستند.
قرایی مقدم گفت: امروز مردم ایران سنجش گر شده اند.این به معنای این است که مردم با مشاهده عملکرد افراد و دولت ها درباره آنها قضاوت می کنند. در جامعه شناسی دو نو شناخت وجود دارد. شناخت حسی و شناخت ادراکی. جامعه ایران از مرحله شناخت حسی گذر کرده و به شناخت ادراکی رسیده است و امروز در مسیر شناخت ادراکی گام برمی دارد.به تعبیر دیوید رایزمن در محله خود مختاری قرار گرفته است.جامعه ایران به این نتیجه رسیده که وجود دارد و باید تصمیم بگیرد.
وی خاطرنشان کرد:مردم به دنبال مشارکت واقعی در تصمیم گیری ها جامعه هستند. در گذشته این مشارکت واقعی نبوده اما در شرایط کنونی با بالا رفتن آگاهی در بین اقشار مختلف مردم این وضعیت متفاوت شده و مردم به دنبال مشارکت واقعی در صحنه تصمیم گیری جامعه هستند.
مصاحبه کننده:احسان انصاری
آژانس خلاقیت کوانتا