مطابق آموزه هاي قرآني، «تقوا» شرط ورود به بهشتاست. در تعريف آن گفته اند كه؛ تقوا عمل به واجبات و ترك محرمات الهي است كه البته درجات مختلف دارد.

ماه مبارك رمضان، ماه نزول قرآن و به فرموده اهل بيت (ع) بهار آن است. اگر چه تلاوت آيات قرآن و حتي نگاه كردن به صفحات قرآن كريم نيز داراي اجر و پاداش الهي است؛ اما تدبّر در آيات قرآن دستور اكيد خود قرآن و سفارش جدي پيامبر اكرم (ص) و ائمه اطهار (ع) است، تا جايي كه فرموده اند در تلاوت قرآني كه همراه با تدبر نباشد، خيري نيست.

خبرگزاري فارس در روزهاي ماه مبارك رمضان با مطالبي با عنوان «يك آيه، يك درس» به تدبر در يكي از آيات قرآن پرداخته و درس هايي را كه مي توان از آن آيه شريفه گرفت، مطرح مي كند. اميد است پس از ماه مبارك، خوانندگان گرامي با ۳۰ آيه قرآن مأنوس و با ترجمه و مفهوم و درس هاي آن آيات آشنا شده باشند

اما امروز آيه ۶۳ سوره «مريم» است: «تِلْكَ الْجَنَّةُ الَّتِي نُورِثُ مِنْ عِبَادِنَا مَن كَانَ تَقِيًّا»؛ اين بهشتي است كه به بندگان پرهيزگار خود، به ارث مي هيم.

با نظري اجمالي و حتي سطحي به آيه فوق مي توان اين پيام را از آيه استخراج كرد كه «شرط ورود به بهشت، تقواست.» در تعريف تقوي سخنان زيادي گفته شده است كه ساده ترين آنها اين است: تقوي عمل به واجبات و ترك محرمات الهي است.
البته تقوي داراي مراتب و درجاتي است كه اين پائين ترين آنهاست و بالاترين درجه تقوي همان است كه امام المتقين علي(ع) در خطبه موسوم به همام به بيان ويژگي هاي متقين پرداختند و تقواي تمام و كمال را ترسيم فرمودند. مسلما شرط ورود به ثبت رعايت تقواي الهي در پائين درجه آن است و هر چه تقواي انساني بيشتر باشد، مرتبه او در ثبت الهي بالاتر و نعمات بهشتي او بيشتر خواهد بود.
اما اين بهشتي كه خداوند آن را به پرهيزكارن و اهل تقوا بشارت مي دهد چه بهشتي است؟ ويژگيهاي آن چيست؟ نعمتهاي بهشتي چگونه نعماتي است؟ و... در آيات كريم قرآن مجيد و نيز روايات اهل بيت(ع) اوصاف بهشت و بهشتيان ذكر شده است كه به طور اجمال برخي زا آن ها را از نظر مي گذرانيم:
۱- بهشتيان در بهشت الهي جاودانه اند و كساني را از بهشت بيرون نخواهند كرد. (۱)
۲- آب جاري، ميوه هاي دائمي و سايه هاي هميشگي درختان به اهل تقوا وعده داده شده است. (۲)
۳- نگاهبانان بهشت هنگام ورود بهشتيان به آنان خوشامد مي گويند. (۳)
۴- بهشتيان همسراني دوشيزه، بلندبالا، چشم درشت و شوهر دوست دارند. (۴)
۵- بهشتيان بر فرش هايي تكيه مي زنند كه آسترش از ابريشم است و ميوه هاي باغ آنها در دسترس آنان است. (۵)
۶- پسراني خدمتگزار به جام ها و آب ريزها و كاسه هاي شراب بهشتي در اطراف بهشتيان در خدمتند. (۶)
۷- هرگاه بهشتيان ميل گوشت مرغ نمايند، حق تعالي گوشت بريان شده برايشان خلق نمايد تا نيازي به ذبح و طبخ نباشد! (۷)
۸- اهل بهشت روز بروز جوان تر مي شوند و بر شادابي و طراوت جواني آنها افزوده مي گردد برعكس مردم دنيا كه روز به روز پيرتر و شكسته تر مي شوند. (۸)
اين فقط گوشه اي از اوصاف بهشت بود كه اهل تقوا آن را به ارث مي برند. بررسي تمام آيات قرآن كه درباره بهشت و بهشتيان است نوشتاري جداگانه و معصل را مي طلبد و نيز ذكر روايات وارده در اين باب، ملاقه اي جدا لازم دارد تا مشخص شود خداوند جه سفره اي براي اهل تقوا گسترده است.
خداوند كريم در كتابش اوصاف بهشت را با جزئي ترين خصوصياتش ذكر كرده است و بدون هيچ تعارف و حيايي تمام نعمت هاي بهشتيان را ذكر كرده است تا وقتي دستور به تقوا مي دهد، جايزه آن را نيز بيان كرده باشد. و اين از مهمترين نكات تربيتي است.
اگر شما مي خواهيد جواني را از آلوده شدن به شهوات و فساد و فحشا و چشم چراني و ديگر مفاسد پرهيز دهيد و او را در اوج سن شهوت، به تقوا و ياد خدا سفارش كنيد بايد وعده هاي الهي را نيز به او ياد آوري كنيد كه اگر خداوند در اوج ميل جنسي به تو اجازه فعل حرام نداده است، در عوض برايت در بهشت برين همسراني با آن ويژگي هاي خاص آفريده است كه اگر تقوا پيشه كني به ازدواج آنها خواهي رسيد.
خداوند اوصاف زنان بهشتي را بسيار بسيار ريز و دقيق ذكر فرموده است تا مرزد سختي مبارزه با نفس را از قبل فرموده باشد و همين باعث رعايت بيشتر تقوا گردد. به نظر نگارنده ذكر اين نعمات الهي و مطالعه آياتي كه اوصاف بهشت و بهشتيان را نقل مي كند براي تشويق مومنين و متقين لازم است و شايد علت نزول اين آيات غير همين مساله تشويق و ترغيب باشد.
بارالها ما را اهل تقوا و به دنبال آن اهل بهشت رضوان خويش، بفرما!

پي نوشت ها:
۱- سوره مباركه هود، آيه ۱۰۸
۲- سوره مباركه رعد، آيه ۳۵
۳- سوره مباركه زمر، آيه ۷۳
۴- سوره واقعه آيات ۳۶، ۳۴، ۲۲ و ۳۷
۵ سوره مباركه الرحمن، آيه ۵۴
۶- سوره واقعه آيات ۱۷ و ۱۸
۷- تفسير اثني عشري، ج ۱۲، ص ۴۵۶
۸- تفسير جامع، ج ۷، ص ۴۲؛ حديثي از رسول گرامي اسلام(ص)

* نويسنده: حسين محمدي فام، كارشناس ارشد تفسير قرآن