افزایش شفافیت صورت های مالی شرکت ها با الزام تجدید ارزیابی دارایی ها

گزارش های مالی یکی از منابع اطلاعاتی در دسترس بازار های سرمایه است و انتظار می رود نقش مؤثری در توسعۀ سرمایه گذاری و افزایش کارآیی آن ها ایفا کند. دانشمندان حرفۀ حسابداری همواره به دنبال پیداکردن راه ‎هایی برای افزایش شفافیت گزارش های مالی بوده اند؛ زیرا این گزارش ها ابزاری برای ادای مسئولیت پاسخگویی به نیاز های جامعه اند؛ برای مثال، بنا بر مفاهیم نظری گزارشگری مالی، هدف صورت های مالی، ارائۀ اطلاعات تلخیص و طبقه بندی ‎شده دربارۀ وضعیت مالی، عملکرد مالی و انعطاف پذیری مالی واحد تجاری است که برای طیف گسترده ای از استفاده کنندگان صورت های مالی در تصمیم گیری های اقتصادی سودمند است. دست یابی به این هدف مستلزم آن است که اطلاعات مزبور، کیفیت و شفافیت لازم را داشته باشد.

مدیــران بنگاه های اقتصــادی با توجه به محدودیت های منابع مالی بــه ویژه در عرصۀ تجــارت جهانی و تنگ شــدن رقابت، زیر فشــار های زیادی قرار دارنــد تا هزینه های عملیاتــی و بهای تمام شــده را کاهش دهند و کم هزینه ترین نوع ساختار ســرمایه را برای انجام فعالیت های بنگاه در راستای افزایش ارزش بنــگاه، پرداخت به موقــع بدهی ها، تداوم فعالیت و حضور بیشتر در بازار های داخلی و خارجی بر گزینند. این فشــار ها به طور معمول ازســوی گروه های مختلفی مانند سهامداران، مصرف کنندگان و ســایر ذی نفعان به مدیران بنگاه هــا وارد می شــود.

راهبــرد تأمیــن مالی در شــرکت ها از مباحث مهم دانشمندان مالی و حسابداری اســت. یکی از اهداف اصلی ارائۀ اطلاعات مالی، بهبود فرایند تصمیم گیری به گونۀ مؤثر و مفید است و دست یابی به این هدف، مستلزم وجود اطلاعات مالی باکیفیت و شفاف است. اطلاعات مالی نقش مهمی در تسهیل جریان منابع مالی به درون شرکت ها بازی می کند و یکی از مهم ترین معیار های تصمیم گیری تأمین کنندگان منابع مالی تلقی می شود؛ با این حال نکتۀ مهم در این زمینه، شفافیت اطلاعات مالی منتشرشده ازسوی شرکت هاست.

شفافیت اطلاعات مالی ازسوی فراهم کنندگان برون سازمانی سرمایه، محدودیت در تأمین مالی و هزینۀ تأمین سرمایۀ شرکت را کاهش می دهد. یکی از اهداف در نظر گرفته شده برای اطلاعات مالی، این است که عدم تقارن اطلاعاتی کاهش می یابد که این خود سبب فراهم‎کردن مبنایی مناسب برای تأمین کنندگان برون سازمانی سرمایه دربارۀ ارزیابی فرصت های سرمایه گذاری شرکت ها و نظارت بر عملکرد مدیران می شود.

افشای کامل همراه با شفافیت مالی، قادر است شرایط مطمئنی ایجاد کند و اعتماد سرمایه گذاران و اعتباردهندگان را بهبود بخشد. تا زمانی که صورت های مالی یک شرکت شفاف باشد، بی اعتمادی به شرکت به حداقل می رسد ودر نتیجۀ آن، هزینۀ تأمین منابع مالی کمتر می شود.

محمد خبری زاده کارشناس بازار سرمایه معتقدند شرکت هایِ با شفافیت شرکتی بالاتر، محدودیت کمتری در تأمین منابع مالی دارند؛ آن ها چنین استدلال می کنند که به دلیل عدم تقارن اطلاعاتی کمتر در شرکت هایِ با شفافیت شرکتی بالاتر، این شرکت ها دربارۀ تأمین مالی کمتر به تضمین نیاز دارند؛ بنابراین، کمتر ازنظر تأمین مالی با محدودیت روبه رو می شوند

این کارشناس بازار سرمایه می گوید: حالا به طور مثال شرکت تاسیسی سال ۷۰ با دارایی یک میلیارد تومانی آن زمان، اکنون سود سازی یک میلیارد تومانی را ثبت کرده و حالا همه سهامداران فکر می کنند سود سازی آن بسیار مطلوب است در حالی که دارایی شرکت به زمان سال ۷۰ محاسبه شده و در صورت مالی قرارگرفته و ارزش آن اکنون خیلی بیشتر شده است.

خبری زاده گفت: اجباری شدن تجدید ارزیابی دارایی ها باعث می شود صورت های مالی شرکت ها شفاف و واقعی شود و سهامداران هم می توانند با آگاهی بیشتری سهام خود را انتخاب کنند.

پیش از این نیز مجید عشقی رئیس سازمان بورس گفته بود؛ ما یک پیشنهاد در خصوص اجباری شدن تجدید ارزیابی کل دارایی ها برای شرکت ها در برنامه هفتم داشتیم که در این زمینه یک اختلاف نظر های کارشناسی با نمایندگان مجلس بود.

او در ادامه افزود: پیشنهاد هایی که از سوی مجلس ارائه شد این بود که فقط شرکت های عمومی و دولتی این اقدام را انجام دهند با توجه به این اختلاف دیدگاهی که وجود داشت در برنامه هفتم این موضوع گنجانده نشد، اما ما از طریق قانون برنامه بودجه سال ۱۴۰۳ پیگیری خواهیم کرد. تجدید ارزیابی دارایی ها هر پنج سال با توجه به الگوی تورمی خیلی معنا دار نبوده و ترازنامه ها شرکت ها واقعی نیست.