پاسپورت جهانی چیست و چقدر معتبر است؟

پول نیوز -  شهروندان هر کشوری که پاسپورت ضعیفی دارند در تلاش هستند تا پاسپورت دومی داشته باشند و با آن بتوانند راحت تر به کشورهای مختلف سفر کنند. شاید درباره پاسپورت دوم چیزهایی شنیده باشید اما آیا با پاسپورت جهانی آشنایی دارید؟ در ادامه ریشه و اعتبار پاسپورت جهانی را بررسی می کنیم.
اگر درباره ی کارت های دیپلماتیک شنیده باشید که دارندگان آن از مزیت های زیاد این نوع کارت و پاسپورت برای ورود بدون محدودیت های معمول به کشورهای مختلف استفاده می کنند، می دانید که این کارت ها فقط برای دیپلمات ها یا اشخاص خاص توسط دولت ها صادر می شوند و در اکثر کشورها توافقات لازم برای نحوه ورود و خروج این افراد پیش از این حاصل شده است. پس اگر در اینترنت با تبلیغات «صدور پاسپورت دیپلماتیک» مواجه شدید مطمئن باشید که کلاهبرداری است.

اما درباره ی پاسپورت دوم باید گفت که داشتن پاسپورت دوم یا تابعیت دوگانه از نظر قانونی برای اکثر افراد مشکلی ندارد اما در این مورد قانونی هم، کلاهبرداری های زیادی صورت می گیرد. اگر خواهان اخذ پاسپورت دوم بودید، می توانید اطلاعات کافی در این زمینه را از مراجع معتبر کسب کنید نه سایت شرکت های واسطه، چون هرکسی می تواند چیزی شبیه پاسپورت در خانه خود چاپ کند و تصویر و مشخصات شما را روی آن اضافه کند.

سازمان خدمات جهانی (World Service Authority) و پاسپورت جهانی چیست؟

یک نوع جالب از پاسپورت دوم که به نظر می رسد قانونی باشد پاسپورت جهانی است که توسط سازمان خدمات جهانی صادر می شود. برای آشنایی با پاسپورت جهانی ابتدا لازم است نهاد صادر کننده ی آن را بشناسید. این سازمان غیرانتفاعی در سال ۱۹۴۸ توسط گری دیویس (Garry Davis) که بعد از خلبانی هواپیمای جنگنده در جنگ جهانی دوم تصمیم گرفت از شهروندی امریکا خارج شود پایه گذاری شد.
او بر اساس یکی از بندهای اعلامیه ی حقوق بشر سازمان ملل که در آن گفته شده «هر کسی حق دارد هر کشوری شامل کشور خودش را ترک کند و به کشوری که می خواهد وارد شود»، پاسپورتی جدید با نام پاسپورت جهانی از طریق سازمان خدمات جهانی که خودش موسس آن بود، صادر کرد تا افرادی که مثل خودش هستند و تابعیت کشور به خصوصی را ندارند، بتوانند به نقاط دیگر دنیا سفر کنند یا در آن جا اقامت داشته باشند. دفتر مرکزی این سازمان در آمریکا است و قبلاً چند شعبه ی خارجی هم داشت که بعدها تعطیل شدند.
با این که پاسپورت جهانی غیر قانونی نیست اما در عمل، کاربردی ندارد. در حال حاضر دولت ها حاضر نیستند به راحتی هر پاسپورتی را معتبر بشناسند که البته این موضوع، ریشه در رابطه ی دولت و شهروندانش دارد. برخی افراد معتقدند که برخلاف تصور، دولت است که صاحب امتیاز شهروندی است نه خود مردم، این موضوع مورد بحث بسیاری از افراد است که دیدگاه آزاد و جهانی دارند.
پاسپورت جهانی از نظر ظاهری شبیه پاسپورت معمول کشورها است و هرکسی با پرداخت هزینه های مربوطه و ارسال مدارک می تواند آن را با اعتبار ۳ تا ۱۰ ساله دریافت کند. هزینه صدور پاسپورت ۳ ساله ۵۵ دلار، ۵ ساله ۷۵ دلار و ۱۰ ساله ۱۰۰ دلار است. اگر به سایت سازمان صادر کننده آن وارد شوید، تصاویر اسنادی را مشاهده می کنید که پذیرش این پاسپورت در کشورهایی مثل اکوادور، تانزانیا، توگو، زامبیا، بورکینافاسو و... را نشان می دهد و اگر به تاریخ این نامه ها یا اسناد توجه کنید بیشترشان مربوط به ده ها سال قبل است.
چندین بار پذیرش این پاسپورت در کشورهای مختلف ثبت شده اما بسیاری کشورها اعلام کرده اند که آن را قبول ندارند. با این که افرادی با تابعیت روسیه توانسته اند از مرز چند کشور با پاسپورت جهانی عبور کنند اما وزارت خارجه ی روسیه اعتبار آن را رد کرده است. چندین مورد تلاش برای ورود به کشورهای مختلف با این پاسپورت نافرجام مانده و چندین کشور مثل آمریکا هم اعلام کرده اند که این پاسپورت از نظرشان صرفاً یک دفترچه است که در ازای پرداخت پول برای افراد صادر می شود.

بسیاری از افرادی که پاسپورت جهانی را دریافت می کنند به آن نیاز ندارند و فقط به خاطر دیدگاه سیاسی و فلسفی که سازمان خدمات جهانی از آن حمایت می کند این پاسپورت را می گیرند تا نشانه ی اعتراضی به سیاست کشورها در قبال شهروندانشان باشد. برای مثال در سفر گری دیویس به کرانه ی باختری، برای دو شهردار این منطقه پاسپورت جهانی صادر شد.

از ایده تا خطرات پاسپورت جهانی

با این که ایده ی شهروند جهان بودن بسیار جالب و جذاب است اما اجرای این ایده، کار راحتی نیست که فقط با چاپ یک پاسپورت و فروش آن حاصل شود، چنان که یک بار هم گری دیویس تحت اتهام دادگاه فرانسوی برای کلاهبرداری قرار گرفت و چندین نفر هم که با این پاسپورت می خواستند به صورت غیر قانونی وارد کشورهای دیگر شوند بازداشت شدند.

آنطور که مشخص است سازمان خدمات جهانی، اسناد و مدارک مختلفی را در ازای دریافت پول برای هرکسی صادر می کند و همین موضوع نشان می دهد اعتبار آن چندان قابل اتکا نیست. در هر صورت پاسپورت جهانی حتی برای استفاده به عنوان یک مدرک شناسایی هم توصیه نمی شود، چون امکان دارد مشکلاتی را در پی داشته باشد. جهانگردان و افرادی که نیاز به آزادی و راحتی بیشتر برای عبور از مرزها دارند می توانند پاسپورت دوم تهیه کنند یا از راه های جایگزین قانونی که مورد پذیرش کشورها است استفاده کنند.

منبع:لست سکند