پول نيوز - آئين نامه ارتقاء كيفيت خودروهاي سنگين، قطعات و مجموعه هاي مرتبط به منظور دستيابي به اهداف صنعت خودرو در افق 1404 و بر مبناي استانداردهاي مصوب به زودي از سوي وزير صنايع به خودروسازان و قطعه سازان ابلاغ مي شود.

به گزارش پول نيوز، هدف از تدوين اين آئين نامه، افزايش سطح كيفي خودروهاي سنگين و قطعات و رفع نواقص موجود تا سال 1404 است كه در صورت ابلاغ براي همه توليدكنندگان لازم الاجرا خواهد بود.

متن كامل اين آيين نامه به شرح زير است:

1_ هدف

هدف از تدوين اين آئين نامه، ارتقاء كيفيت خودروهاي سنگين، قطعات و مجموعه هاي مرتبط براي دستيابي به اهداف صنعت خودرو در افق 1404، بر مبناي استانداردهاي مصوب و آئين نامه هاي ابلاغي از سوي وزارت صنايع و معادن است و از زمان ابلاغ، لازم الاجرا مي باشد.

2 ـ دامنه كاربرد:

تمام عرضه كنندگان خودروهاي سنگين (كشنده، كاميونت، اتوبوس و ميني بوس و ميدي باس)، قطعات و مجموعه هاي مرتبط مشمول اين آئين نامه مي باشند.

3 ـ مسئوليت اجرا

3 ـ 1 ـ مسئوليت اجراي مفاد اين آئين نامه بر عهده تمام عرضه كنندگان خودرو، قطعات و مجموعه هاي مرتبط مي باشد.
3ـ 2 ـ مسئوليت نظارت بر حسن اجراي اين آئين نامه بر عهده وزارت صنايع و معادن مي باشد.

4ـ تعاريف

4 ـ 1 ـ عرضه كنندگان: به توليد كنندگان يا وارد كنندگان خودرو، قطعات و مجموعه هاي مرتبط اطلاق مي گردد.
4 ـ 2 ـ محصول با نشان تجاري داخلي: به محصولي اطلاق مي شود كه با نشان تجاري متعلق به خودروساز داخلي توليد و عرضه مي شود.
4_3_ محصول با نشان تجاري خارجي: به محصولي اطلاق مي شود كه با نشان تجاري خارجي توليد و عرضه مي شود.
4 ـ 4 ـ محصول جديد: به محصولي اطلاق مي شود كه با قواي محركه يا بدنه و تزئينات(داخلي و خارج خودرو) كاملاً جديد توليد و عرضه شود.
4 ـ 5 ـ PPM برگشتي از خودروساز: تعداد مردودي از كل قطعات تحويلي (از قطعه ساز يا شركت تامين كننده) به خودروساز (شامل: دريافت كالا و خط توليد) تقسيم بر تعداد كل محموله تحويلي در مقياس يك ميليون مي باشد.
4 ـ 6 ـ 100 / C سه ماهه: تعداد قطعات تعويضي در شبكه خدمات پس از فروش براي 100 دستگاه خودرو در دوره سه ماه پس از تحويل خودرو به مشتري مي باشد.
4 ـ 7 ـ 100 C دوران گارانتي: تعداد قطعات تعويضي در شبكه خدمات پس از فروش براي 100 دستگاه خودرو در دوره دوران گارانتي مي باشد.
4 ـ 8 ـ قطعه / مجموعه ساز: به توليد كنندگاني اطلاق مي شود كه داراي مجموعه عوامل توليد و مونتاژ قطعه/ مجموعه و همچنين سيستم هاي مديريت كيفيت، لجستيك، مالي، كنترل پروژه و تحقيق و توسعه محصول باشند.
4 ـ 9 ـ قطعه ـ سازنده: به شماره قطعه (كد كالا) كه توسط يك سازنده خاص توليد مي گردد، اطلاق مي شود.

5 ـ ضوابط و شرايط ارتقاء كيفيت

5 ـ 1 ـ توسعه و توليد محصولات جديد: خودروسازان موظفند برنامه توسعه محصول و جايگزيني توليدات جاري خود را با محصولات جديد، طي 3 ماه از تاريخ ابلاغ اين آئين نامه به وزارت صنايع و معادن ارائه نمايند. اين برنامه بايد به گونه اي باشد كه:
5 ـ 1 ـ 1 ـ محصولات با نشان تجاري داخلي: از ابتداي سال 1395، عمر اين محصولات از زمان اولين عرضه آنها در داخل كشور حداكثر از 12 سال تجاوز ننمايد.
5 ـ 1 ـ 2 ـ محصولات با نشان تجاري خارجي: از ابتداي سال 1395، عمر اين محصولات از زمان اولين عرضه آنها در داخل كشور حداكثر از 10 سال تجاوز ننمايد. در صورت تغيير نشان اين محصول به نشان تجاري داخلي، با احتساب مدت زمان توليد تحت نشان تجاري خارجي، مجموعا تا سقف 12 سال عرضه اين محصولات امكان پذير مي باشد.
تبصره: از سال 1390 كليه محصولات جديد با نشان تجاري خارجي كه از عرضه آنها توسط شركت صاحب نشان تجاري، بيش از 4 سال گذشته باشد، اجازه توليد در داخل كشور را نخواهد داشت.
5 ـ 2 ـ رعايت استانداردها و آئين نامه هاي ابلاغي
5 ـ 2 ـ 1 ـ تائيد نوع خودرو: كليه عرضه كنندگان خودرو از ابتداي مهرماه 1389 ملزم به انجام آزمون هاي استاندارد مصوب تائيد نوع و اخذ تائيديه از سازمان استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران مي باشند.
5 ـ 2 ـ 2 ـ تطابق توليد: كليه عرضه كنندگان خودرو تا انتهاي سال 1389 ملزم به تهيه مستندات اجرائي تطابق توليد (COP) و ارائه آنها به سازمان استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران جهت اخذ تائيديه مي باشند.
5 ـ 2 ـ 3 ـ كنترل ميزان آلايندگي و مصرف سوخت خودروها: كليه عرضه كنندگان خودرو ملزم به رعايت استانداردهاي آلايندگي مصوب در مراحل تائيد نوع و تطابق توليد و ارائه تائيديه هاي لازم به سازمان حفاظت محيط زيست مي باشند.
تبصره: وزارت صنايع و معادن از شماره گذاري خودروهاي غيرمنطبق با مفاد بندهاي 5 ـ 2 ـ 1 تا 5 ـ 2 ـ 3 جلوگيري مي نمايد.
5 ـ 2 ـ 4 ـ ارزشيابي خودرو: كليه عرضه كنندگان خودرو موظفند نسبت به افزايش كيفيت محصولات خود به گونه اي برنامه ريزي و اقدام نمايند كه اهداف تعيين شده در جدول شماره 1 محقق گردد.

5 ـ 3 ـ كيفيت قطعات و مجموعه هاي خودرو

5 ـ 3 ـ 1 ـ 100 / C سه ماهه و دوران گارانتي: استقرار سيستم پايش اين شاخص ها تا پايان آذرماه سال 89 انجام شده و پس از معدل گيري از كل محصولات، ميانگين وزني كل كشور براي سال 89 اعلام خواهد شد. اين ارقام پس از تاييد وزارت صنايع و معادن، مبناي برنامه ريزي و اقدام عرضه كنندگان خودرو مي باشد. مقدار اين شاخص در سال 90 بايد 15 درصد نسبت به سال 89 و در سال 91 بايد 15 درصد نسبت به سال 90 بهبود داشته باشد.
5 ـ 3 ـ 2 ـ PPM برگشتي از خودروساز: مقادير شاخص PPM برگشتي از خودروساز مطابق جدول شماره 2 مي باشد.
5ـ 3 ـ 3 ـ مسئوليت عرضه كنندگان قطعات/مجموعه ها: كليه عرضه كنندگان قطعات و مجموعه هاي خودرو موظف به تضمين كيفيت محصولات خود در طول دوره توليد، فروش، خدمات بعد از فروش خودرو، مطابق با تضامين و تعهدات خودرو ساز به مشتريان مي باشند.
5 ـ 3 ـ 4 ـ شناسايي و رديابي قطعات/مجموعه ها:
5 ـ 3 ـ 4 ـ 1 ـ كليه عرضه كنندگان قطعه/مجموعه ها ملزم به استفاده از سيستم رديابي محصولات خود براساس دستورالعمل هاي ابلاغي از سوي خودروسازان مي باشند، به گونه اي كه امكان شناسايي و رديابي قطعه ـ سازنده فراهم شود.
5 ـ 3 ـ 4 ـ 2 ـ خودروسازان موظف به استفاده از سيستم رديابي براي كليه قطعات مهم عملكردي خودرو مي باشند تا ضمن جلوگيري از ورود قطعه/مجموعه معيوب به خطوط توليد خودرو در دوره تضمين و تعهد خودرو، امكان رديابي قطعه/مجموعه وجود داشته باشد.
5 ـ 3 ـ 4 ـ 3 ـ عرضه كنندگان خوردو، قطعه و مجموعه هاي خودرو ملزم به استقرار سيستم شناسايي و رديابي قطعات تا پايان سال 1389مي باشند. همچنين عرضه كنندگان قطعات/مجموعه ها ملزم به رعايت اين الزامات در خصوص محصولات ارائه شده به شبكه خدمات پس از فروش هستند.

5 ـ 3 ـ 5 ـ ادعاي خسارت قطعات در دوره گارانتي:
5 ـ 3 ـ 5 ـ 1 ـ كليه خسارات (هزينه هاي تعميرات، خواب خودرو، درماني و ...) در دوران تضمين و تعهد خودرو كه براساس نظريه كارشناسي خودروساز عيب قطعه تشخيص داده شود، به عهده عرضه كنندگان قطعه/مجموعه هاي خودرو است.
5 ـ 3 ـ 5 ـ 2 قطعات برگشتي در دوره تضمين مطابق با آئين نامه ادعاي خسارت خودروساز، پس از اخذ قطعه داغي و بررسي كيفي، منهدم مي شوند. ضمنا هزينه قطعات معيوب با احتساب ساير هزينه هاي مترتب، محاسبه و از مطالبات عرضه كننده آن كسر مي گردد.
5 ـ 3 ـ 6 ـ توسعه استانداردهاي ملي اجباري: به منظور ارتقاء كيفي قطعات و مجموعه هاي خودرو، سازمان استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران تا پايان سال 1389 موظف به توسعه استانداردهاي ملي اجباري و نظارت كامل بر توزيع و عرضه كليه قطعات اصلي مرتبط با كيفيت و ايمني خودروها مي باشد.
5 ـ 3 ـ 7 تضمين قطعات تعويضي در خدمات پس از فروش: كليه عرضه كنندگان قطعات/ مجموعه هاي خودرو ملزم به تضمين قطعات تعويضي در دوره گارانتي و وارانتي در شبكه خدمات پس از فروش خودرو مي باشند.
5 ـ 3 ـ 8 ـ رسيد قطعي قطعه/مجموعه در خودروساز: رسيد قطعي قطعه/مجموعه در خودروساز پس از تاييد نهايي بر روي خودرو تجاري شده، انجام مي گردد. زمان صرف شده جهت صدور رسيد قطعي و پرداخت به قطعه/مجموعه ساز فراتر از نظام پرداخت توافق شده با خودروساز نخواهد گرديد.
5 ـ 3 ـ 9 ـ كاهش ضريب مراجعه تعميراتي خودروها در دوره گارانتي: كليه عرضه كنندگان خودرو موظف به الزام شركت هاي عرضه كننده قطعه/مجموعه ها به كاهش ضريب مراجعه تعميراتي در دوره گارانتي خودروها به شبكه خدمات پس از فروش به دليل عيوب قطعات مطابق با آئين نامه ارتقاء كيفيت خدمات بعد از فروش مطابق زير مي باشند.
تا پايان سال 1389 متوسط ضريب مراجعه سالانه هر خودرو حداكثر 3
تا پايان سال 1390 متوسط ضريب مراجعه سالانه هر خودرو حداكثر 2.5
تا پايان سال 1391 متوسط ضريب مراجعه سالانه هر خودرو حداكثر 2.1
در خصوص سال هاي بعد از 1391 تا قبل از پايان سال مذكور، تصميم گيري به عمل خواهد آمد.

5 ـ 4 ـ ارتقاء كيفيت محصولات از منظر مشتريان: با توجه به نظرسنجي مستمر وزارت صنايع و معادن از كيفيت اوليه (گذشت سه ماه از تاريخ تحويل خودور) و كيفيت دوام ( 15 ماه بعد از دوره كيفيت اوليه) خودروها و انتشار نتايج مربوطه، كليه عرضه كنندگان خودرو موظفند به گونه اي اقدام نمايند كه ميزان رضايت مشتريان از كيفيت دوام نسبت به كيفيت اوليه هر محصول بيش از 5 درصد كاهش نيابد.

5 ـ 5 ـ ارتقاء توان ساخت داخل: توليد كنندگان خودرو از ابتداي سال 1390 تنها مجاز به عرضه محصولات جديدي در كشور خواهند بود كه پس از يكسال از عرضه اولين خودرو حداقل 25 درصد آنها ساخت داخل باشد.

5 ـ 6 ـ توسعه صادرات: به ازاء صادرات هر دستگاه خودور، عرضه خودروهاي توليد داخل براساس دستورالعمل ذيل مجاز مي باشد.
تعداد خودروهاي توليد داخل در سال 89 برابر با 80
تعداد خودروهاي توليد داخل در سال 90 برابر با 70
تعداد خودروهاي توليد داخل در سال 91 برابر با 60
تعداد خودروهاي توليد داخل در سال 92 برابر با 50

5_7_ رسيدگي به شكايات:
رسيدگي به تمام شكايات طرفهاي مربوط به اين آيين نامه برعهده وزارت صنايع و معادن (بر اساس دستورالعملي كه متعاقبا تدوين و ابلاغ مي گردد) است.