رشد اندک قدرت خرید مردم پس از 5سال کاهش

پول نیوز - بانک مرکزی گزارش وضعیت هزینه و درآمد خانوارها در سال 95 را منتشر کرد. بر این اساس، خانوارهای شهری در سال گذشته به طور متوسط 39 میلیون و 300 هزار تومان هزینه و 39 میلیون و 237 هزار تومان درآمد داشته اند. نکته قابل توجه این گزارش آن است که هزینه ها 11.4 درصد و درآمدها 11.3 درصد رشد کرده ، در حالی که تورم سال گذشته حدود 9 درصد بوده است. به این ترتیب درآمدها و مخارج واقعی به میزان حدود دو درصد رشد کرده است؛ اتفاقی که بعد از سال 1390، برای اولین بار رخ داده است.

35 درصد هزینه ها مربوط به مسکن و سوخت بود
کل مخارج خانوارها در سال گذشته، 39 میلیون و 300 هزار تومان بوده است. طبق این گزارش، مثل سال های قبل، مسکن، آب، برق ، گاز و سایر سوخت ها، با 35.5 درصد بیشترین هزینه های خانوار را به خود اختصاص داده است. بعد از آن مخارج خوراکی حدود 23 درصد و هزینه های مربوط به حمل و نقل با 10.6 درصد بیشترین مخارج خانوار را شامل می شود. از نظر رشد هزینه ها در مقایسه با سال 94، گروه دخانیات با 19.3 درصد، حمل و نقل با 16.1 و مسکن با حدود 13 درصد بیشترین رشد را در مقایسه با سال 94 ثبت کردند.

درآمد خانوار از کجا تامین می شود؟
متوسط درآمد خانوار در سال 95 ،حدود 39 میلیون و 237 هزار تومان بوده است. از این میزان، 70 درصد درآمد پولی و 30 درصد درآمد غیرپولی بوده است. منظور از درآمد غیرپولی، ارزش اجاره خانه ملکی افراد است.

بعد از درآمد منظورشده از محل اجاره خانه شخصی، درآمدهای متفرقه با 23 درصد در رتبه دوم و درآمد از مشاغل آزاد با 16.8 درصد بیشترین مرجع درآمدی خانوارهای شخصی است. 14.3 درصد از درآمد هم از طریق مزدبگیری بخش خصوصی و 10.7 درصد هم از مزدبگیری بخش دولتی حاصل شده است.

رشد هزینه ها ، نشانه تخفیف رکود بخش تقاضا
با توجه به رشد هزینه های خانوار، بیش از تورم سالانه و تحقق رشد مخارج واقعی خانوار، می توان ادعا کرد از سال گذشته رکود بخش تقاضای اقتصاد پایان یافته است. گفتنی است در سال 94 به خاطر انتظارات مردم برای کاهش قیمت ها در اثر مذاکرات هسته ای و برجام، مردم از خریدهای غیرضروری دست کشیدند و اقتصاد دچار رکود طرف تقاضا شد.

طی سال های قبل نیز رشد هزینه ها تکافوی رشد تورم را نمی کرد لذا از سال 90 به بعد، مخارج واقعی خانوار، نه تنها رشد نکرد بلکه مرتبا کاهش یافت تا این که در سال 95، مخارج و درآمدها هر دو بیش از تورم رشد کرد. (درآمد و هزینه واقعی رشد مثبت ثبت کرد).

پایان روند 10 ساله کاهش قدرت خرید؟
نگاهی کلان تر به وضعیت درآمد و هزینه واقعی خانوار نشان می دهد این ارقام از سال 86 عموما کاهش یافته است (درآمد و هزینه کمتر از تورم رشد کرده است)؛ این روند فقط در سال 90، موقتا متوقف شد و شاخص ها اندکی رشد کرد اما از سال بعد مجددا درآمد و هزینه واقعی کاهشی شد.

این بدان معنی است که طی 10 سال گذشته قدرت خرید خانوار کاهش یافته است. اما در سال 95 این روند معکوس شده است حال باید منتظر بود و دید که آیا این روند صعودی قدرت خرید مثل سال 90 موقت است یا این که امسال نیز ادامه خواهد یافت. در صورت تداوم این روند، علاوه بر افزایش رفاه خانوار، می توان منتظر افزایش تقاضا و رشد اقتصادی هم باشیم.

26.6 درصد خانوارها بدون فرد شاغل
در بخش دیگری از این گزارش، توزیع خانوارهای شهری بر اساس تعداد فرد شاغل در خانوار ارائه شده است. بر این اساس 26.6 درصد خانوارها هیچ فرد شاغلی ندارند، 56.4 درصد یک نفر، 14.2 درصد دو نفر و 2.8 درصد سه نفر یا بیشتر عضو شاغل دارند. گفتنی است خانوارهای بدون فرد شاغل لزوما بدون درآمد نیستند و ممکن است از محل اجاره، سود یا مستمری درآمد داشته باشند.

بیش از یک چهارم خانوارها اجاره نشین اند
بخش دیگری از گزارش به وضعیت تملک مسکن اشاره دارد. طبق این بخش 64.3 درصد از خانوارهای شهری، خود مالک مسکن هستند. 26.2 درصد هم اجاره نشین اند و 9.5 درصد نیز به صورت رایگان در مسکن دیگران ساکن اند یا در ازای خدمت (مثل سرایداران) در یک منزل بدون پرداخت اجاره سکونت می کنند. در بین کل واحدهای مسکونی، فقط 3.1 درصد یک اتاقه هستند، 29.8 درصد دو اتاق دارند و حدود 50 درصد خانوارها هم منزلی با سه اتاق دارند.

منبع:خراسان