چرا تسهیلات خرید مسکن مردم را مجاب نکرد؟

پول نیوز_ یکی از سیاستهای اصلی دولت در خروج از رکود و رونق اقتصادی تمرکز بر بخش مسکن بود تا بتواند از طریق تحرک در بازار مسکن، 200 صنعت مرتبط با این حوزه را فعال کرده و اقتصاد را از رکود خارج کند. به همین منظور بسته های تسهیلاتی با عناوین مختلف طراحی و رونمایی شد اما به دلیل رکود حاکم بر فضای کلی اقتصاد و نیز به صرفه نبودن تسهیلات مردم از آنها استقبال نکردند.

قاعدتا ارائه تسهیلات بانکی تنها راهکارهای بوده که دولت در جهت عبور از رکود، اجرایی و عملیاتی کرده و این تسهیلات با رقم های مختلف و روش های متفاوتی به متقاضیان بازار مسکن ارائه شده است، تسهیلاتی که نتوانسته بازار مسکن را از رکود خارج کند.

هر چند که تسهیلات بانکی موثر بوده اما به حدی اثرگذار نبوده که از رکود خارج شویم و نیاز به محرک های قوی تری برای عبور از رکود داریم.

در بررسی تسهیلات برای خرید مسکن به نظر می رسد دولت همه تلاش خود را کرده است اما مردم آنها را پس زده اند؛ در حال حاضر دسترسی به تسهیلات بدون سپرده خرید مسکن –اوراق- «پرهزینه» است؛ تسهیلات ارزان قیمت مشمول سپرده گذاری نیز برابر فرمول تعیین شده در صندوق پس انداز، نیاز به سپرده گذاری دارد که نقدینگی آن در خانوارهای کارگری و کارمندی وجود ندارد.

سقف تسهیلات در کل برای خرید مسکن در کلانشهر ها کم است و در بهترین حالت 10 درصد قیمت کل را پوشش می دهد به همین جهت در کنار تنوع محدود تسهیلات دارای سقف متفاوت، از نفوذ تسهیلات خرید در مقایسه با سایر وامها کم شده است.

از سوی دیگر مشکلات مربوط به سرمایه بانکها را هم باید در تسهیلات دهی به بخش مسکن دخیل دانسته و بررسی کرد: به گواه آمار سهم مسکن از کل تسهیلات بانکی در سال های 86 تا 91 به طور متوسط حدود 20 درصد بود اما در سال 93 به زیر 12 درصد و در سال 94 به حدود 10 درصد کاهش یافت.

در حال حاضر، سهم مسکن از تسهیلات در شرایطی 2 واحد درصد کاهش یافته که ابعاد بازار ملک به لحاظ حجم معاملات خرید، دست کم 9 درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است. در این میان، سهم بانک عامل بخش مسکن در پرداخت تسهیلات که قرار بود در سال جاری حداقل به نصف کل تسهیلات پرداختی به این بخش افزایش یابد، در سطح کمتر از 50 درصد قرار دارد.

به گزارش پول نیوز؛ بطور حتم دولت پیگیر عبور از رکود در بازار مسکن است چرا که توجه به بخش مسکن  تا ۱۲۰۰ شغل را تحریک کند و می تواند مهمترین چالش دولت که وضعیت اشتغال است را از پیش رو بردارد.

اما سیاست های پولی و بانکی، منابع مالی، کاهش صدور پروانه های ساختمانی در سال های گذشته، نبود نقدینگی در کشور و... باعث شده که رکود عمیق تر وسنگین تر شود.

بطور کلی بازار مسکن یک بازار مقاوم است و این مقاومت وقتی با کمبود منابع مالی روبرو شود سخت تر هم می شود. اما باید بازار به نحوی راه بیفتد که دچار گرانی و حباب قیمتی نشده و درعین حال به رشد اقتصادی کمک کند.

تا زمانی که مبلغ تسهیلات کم بوده و بازپرداخت آنها با میزان دریافتی خانوارها همخوانی نداشته باشد،  نرخ سود بانکی با ضرایب مختلف به بیش از 20 درصد برسد و بانکهای توسعه ای از روند ساخت و خانه دار کردن مردم حمایت نکنند نمی توان امیدی به تاثیر تسهیلات بانکی بر خانه دار کردن مردم داشت.

به گفته بسیاری از کارشناسان حوزه مسکن جزو بخش هایی است که باید از کشورهای موفق در این زمینه الگو برداری شود. ترکیه کشوری است که در این زمینه موفق عمل کرده به نحوی که سود  تسهیلات خرید مسکن 2تا 3 درصد است و بیش از 50 درصد قیمت ملک را در بر می گیرد از سوی دیگر مبلغ اقساط متناسب با حقوق افراد تعیین می شود.

بانکها همزمان با حمایت از خریداران خانه از انبوه سازان نیز حمایت کرده و تسهیلات ویژه ای نیز در اختیار انبوده سازان می گذارند. مواردی که در کشور ما به درستی اجرایی نمی شود و بیش از هر زمان دیگری نیاز به اصلاح سیاستهای بانکی در حوزه مسکن را می طلبد.