برگزاری میزگرد علمی تخصصی با عنوان" حبس زدایی و زندان زدایی" در دانشگاه عدالت

پول نیوز - ششمين ميزدگرد از سلسله ميزدگردهاي علمي تخصصي دانشگاه عدالت با عنوان(( حبس زدايي و زندان زدايي)) در پرتو نظرات حضرت آيت الله العظمي هاشمي شاهرودي (مد ظله) برگزار شد

به گزارش گروه فرهنگی پول نیوز، مجري برنامه در ابتداي سخنان خود ضمن خير مقدم به ميهمانان و حاضرين محترم، ترويج علوم انساني و اسلامي، تقويت انديشه هاي اسلامي و پاسخگويي به نيازهاي روز جامعه در حوزه علوم انساني را از مهمترين اهداف اينگونه نشست ها خواندند و افزودند دانشگاه عدالت تمام همت خود را براي برگزاري چنين نشست هاي علمي تخصصي بكار خواهد بست و از ظرفيت اساتيد برجسته و علمي بهره خواهد جست. سپس از سخنرانان اين ميزگرد دعوت شد تا سخنراني خود را آغاز نمايند.

سخنران اول برنامه،دكتر اميرعباس بزرگمهر عضو هيئت علمي دانشگاه تهران ضمن استقبال از برگزاري چنين نشست هايي در دانشگاه عدالت پيرامون اين موضوع ، سخن خود را اينطور آغاز كرد كه حبس زدايي و زندان زدايي چه تفاوتي دارد. آيت الله هاشمي شاهرودي(حفظه اله) در كتاب خود تفاوت اين دو را از دو منظر مورد بررسي قرار دادند. اول تفاوت لفظي كه زندان يك جايگاه و مكان براي شخص مجرم مي باشد آن هم به مدت حداكثر يك هفته. ماهيت زندان فقط زجر و عذاب نيست بلكه بايد مجرم در زندان براي مجازات اصلي مهيا شود.

از منظر عملي نيز حبس اعم از زندان است . مثل حبس خانگي توام با دسبند و پابند الكترونيكي. مجرم در اين شرايط هم در كنار خانواده است و هم هزينه هاي زندانباني و نگهداري از مجرم كاسته مي شود. نظر ديگر آيت الله هاشمي شاهرودي منظر جرم شناسانه است. ايشان در كتاب خود اشاره نمودند اگر هدف تربيتي باشد زندان براي مجرم جايگاه و مكان درستي است ولي اگر بخواهد آنجا براي جرم هاي ديگر پرورش پيدا كند اصلاً به صلاح جامعه نيست. و اين موضوع را با مثالي بيان نمودند كه فردي كه سارق محصولات كشاورزان بود را به زندان انداختند پس از خروج از زندان اين فرد قاچاقچي مواد مخدر شد. پس زندان براي آن فرد جاي تربيتي نبود.

سپس در ادامه مباحث خود تأسيس زندان را از منظر تاريخي اشاره نمودند كه در تاريخ اسلام بزرگترين زندان ها در زمان پادشاهان سفاك بوده است. خلق زندان از زمان اموي و عباسي درست شد . از ديدگاه آيت الله هاشمي شاهرودي در كتاب خود اشاره فرمودند كه گسترش زندان با نگاه اسلام همخواني ندارد.

 

دكتر بزرگمهر در ادامه صحبت هاي خود به پيشنهاد آيت الله هاشمي شاهرودي در كتاب خود اشاره داشتند كه ايشان فرمودند: در حقوق اسلام حبس حداقلي ملاك است. يكي از اين مدلها مجازات جايگزين است و بايد تغييراتتغييرات در خصوص حبس و زندان اعمال شود. يكي از پيشنهادات ايشان ايجاد اماكن خيريه در آزادسازي زندانيان و جهت دهي به نذورات سنتي مردم در اين راه بوده است.

سخنران بعدي برنامه آقاي دكتر صادقي مدير كل عفو قوه قضاييه بودند. ايشان صحبتهاي خود را اينگونه اغاز نمودند كه ؛ واقعيت قضيه ، انديشه هاي ناب و بلند حضرت آيت الله العظمي هاشمي شاهرودي در حوزه حبس و زندان و تاكيدات ايشان در اين حوزه بسيار موثر بوده در دو حوزه قانون گذاري و عملي در حوزه قانون گذاري موثر بوده به طوري كه همه ي قوانين قوه قضاييه بر پايه نظرات ايشان عملي شده است.

بايد بپذيريم كه زندان داراي مشكلات اساسي است ولي نظر آيت الله العظمي هاشمي شاهرودي اين است كه از زندان استفاده يجا و حداقل شود يعني در موارد ضروري بكارگيري گردد يا جايگزين مجازات هاي حبس شود كه همه ي اينها بر اساس دين مبين اسلام و هم مصلحت جامعه است كه آثار و عواقب زندان بر روي جامعه اثرات زيادي دارد.

اولين آسيب زندان براي خود زنداني و مجرم است چرا كه زندان تهيدي است براي خود زنداني هم باعث از بين رفتن آبروي فردي و اجتماعي فرد مي شود و هم در كار و اشتغال او خلل وارد مي شود و هم مشكلات معيشتي براي خانواده او ايجاد مي گردد. و هم خود فرد در زندان دچار مشكل روحي و رواني مي گردد. فرد پس از آزادي دچار حقارت مي شود. از ديگر زندانيان تأثير مي پذيرد و براي خانواده مجرم نيز مشكلات اجتماعي ايجاد ميشود پس بنا به فرمايشات آيت الله هاشمي شاهرودي ما ميتوانيم مجازات جايگزين براي اينگونه افراد پيدا كنيم و آن هم عفو و تخفيف مجازات مجرم براي از بين بردن زندان زدايي و حبس زدايي است.

ضرورت عفو براي مجرم نيز بستگي به وضعيت مجرم در طول زنداني بودن و حبس بودن دارد. و در پايان صحبت هاي خود به اين موضوع اشاره كردند كه همه نظرات آيت الله هاشمي شاهرودي كه در دو دهه اخير در اين خصوص بيان شده الان در قوه قضاييه بخشنامه و عملي شده است.

سخنران بعدي اين ميزگرد آقاي دكتر احسان آقايي از مدرسين دانشگاه در حوزه حقوق بودند كه ضمن جمعبندي مطالب اشاره داشتند كه موضوعي كه امروز موردبحث قرار گرفته در دو دهه ي اخير در كشور ما مورد توجه اساتيد و دانشجويان حقوق قرار گرفته است .الان اكثر رساله هاي تحقيقي در مقطع ارشد و دكتري به اين موضوع از نظر حقوق جزا و جرم شناسي و حقوق عمومي به اين موضوع پرداخته اند.

جرم زدايي به دنبال آن است كه جامعه بايد مصون باشد از اينكه جرم اگر زياد شود جامعه را در خود فرا ميگيرد.

ما چگونه بايد اين موضوع را در حقوق عمومي پياده سازي كنيم
از نظر حقوق شهروندي موجب اعتماد شهروندان به دستگاه قضايي مي شود و افراد كمتر جرم مي نمايند و اين منظر نيز مورد نظر مرجع عاليقدر قرار گرفته است.

در پايان اين نشست، سخنرانان برنامه به سوالات حاضرين پاسخ دادند واز طرف معاون علمي دانشگاه، از سخنرانان برنامه به رسم يادبود تقدير و تشكر شد و اين ميزگرد با ختم صلوات بر محمد و آل محمد (ص) پايان يافت.