پول نیوز، محمدعلی دیانتی زاده* - در حالی که نوسازی ناوگان اتوبوس رانی در شهرهای کوچک و بزرگ کشور به دلیل عدم پرداخت سهم 80 درصدی دولت به کندی پیش می رود، در بسیاری از شهرها سعی بر این است که با نصب فیلتر دوده دست‎کم از میزان آلایندگی اتوبوس های فرسوده بکاهند.

کاری نه فقط کارشناسان و خودروسازان بلکه مسئولان شهرداری ها نیز معتقدند تنها در مورد بخش کوچکی از ناوگان به صرفه است و نمی تواند جایگزینی برای جایگزینی اتوبوس ها نو با فرسوده باشد.

این در حالی است که سال گذشته نزدیک به 10 مدل اتوبوس، مینی بوس و میدل باس توقف تولید داشته اند.

برخی سازندگان کاهش آمار تولید اتوبوس را بیش تر ناشی از کاهش تولید در بخش اتوبوس شهری می دانند و دلیل آن را تحقق نیافتن سهم 81.5 درصدی دولت در تامین منابع مالی نوسازی ناوگان شهری از سال 1390 تاکنون عنوان می کنند.

بسیاری از اتوبوس سازان نیز از این بابت گله مندند که هرساله با سرد شدن هوا و افزایش میزان آلودگی آن، شهرداری ها به سراغ اتوبوس سازان می آیند و از آنان برای ساخت اتوبوس استعلام آمادگی می کنند اما تب و تاب این نوسازی با گرم شدن هوا فروکش می کند.

نه فقط اتوبوس های بین شهری بلکه اتوبوس های شهری برخی از سازندگان داخلی در ماه های پایانی سال گذشته با توقف تولید مواجه بوده اند. این در حالی است که فقط در تهران 2900 دستگاه اتوبوس فرسوده باید از رده خارج و از چرخه خدمات رسانی ناوگان اتوبوسرانی حذف شوند.

از سوی دیگر در همان بازه زمانی، تولید برخی مدل های مینی بوس به صفر رسیده و این نیز در حالی است فقط در تهران 1200 دستگاه مینی بوس عمری بالغ بر 20 تا 25 سال دارند و آلایندگی فزاینده ای را برای شهر به ارمغان می آورند.

بنا بر گفته مدیرعامل شركت كنترل كیفیت هوای تهران نیمی از اتوبوس های ناوگان اتوبوسرانی پایتخت گازسوز و نیمی دیزلی هستند و نصب فیلتر دوده برای كاهش آلودگی حداكثر 2هزار دستگاه اتوبوس كاربرد دارد و حداقل 4هزار دستگاه اتوبوس دیگر فرسوده هستند که باید اتوبوس های نو جایگزین آن ها شوند.

این در حالی است که موتور دیزل باید برای احتراق، كربن و دوده تولید كند و تنها دیزل های جدید هستند كه دوده كمتری تولید كنند.

بدیهی است که كربن، ماده ای بسیار سمی و خطرناك است. علاوه بر این، از تركیب گازوییل و هوا در سوخت دیزل، بیش از 200 ماده سمی تولید می شود كه از بین آن ها، تركیبات اكسید نیتروژن، كربن و ذرات آلی فرار، خطرناك تر هستند و نصب فیلتر دوده روی اتوبوس های فرسوده اقتصادی نیست.

بر این اساس، طی سه سال گذشته خارج از رده کردن و نوسازی مینی بوس ها نیز در دستور کار قرار گرفته اما با توجه به عدم حمایت دولت در این بخش نیز با چالش روبه رو شدیم و تنها 120 دستگاه مینی بوس در سال92 نوسازی شده است.

حال اما بنابراعلام مدیرکل برنامه ریزی و توسعه شهری معاونت حمل ونقل و ترافیک شهرداری تهران، 202 میلیارد تومان اعتبار به بخش نوسازی و توسعه ناوگان اتوبوس رانی اختصاص یافته است.

همچنین به پیشنهاد شهرداری تهران و تصویب شورای شهر تهران مقرر شده است طرح از رده خارج کردن مینی بوس ها با صرف بودجه ای 10 میلیارد تومانی رأساً از طریق شهرداری تهران پیگیری شود.

گفتنی است طبق بند «ق» تبصره دوم ماده واحده قانون بودجه سال 93 قرار بود برای کاهش مصرف انرژی و توسعه و نوسازی ناوگان اتوبوسرانی و براساس مصوبه شورای اقتصاد طی پنج سال تعداد 17000 دستگاه اتوبوس به شهرداری های کشور داده شود.

از این رو امیدواریم هرچه سریع تر این مصوبه از سوی دولت به اجرا گذاشته شود تا تمام شهرداری های کشور از جمله شهر تهران بتوانند از مزایای این قانون استفاده کنند.

*سردبیر