پول نیوز، محمدعلی دیانتی زاده* - این روزها که خودروسازان کوچک و بزرگ درصدد به نتیجه رساندن رایزنی ها و نهایی کردن مذاکرات خود با شرکت های خارجی هستند و شمارش معکوس برای ورود قطعات مورد نیاز و ماشین آلات جدید به خطوط تولید آغاز شده است، برطرف کردن یک نقص دیرینه را نیز باید در کانون توجه قرار داد؛ نقص در امر «نگهداری و تعمیرات» ماشین آلات خط تولید که در دوران تحریم بیش از پیش به چشم آمد. زیرا در این دوران قطعات و تجهیزات مربوط به فرایند تولید درصورت خرابی به سادگی قابل جایگزینی نبودند.

در صنایع ما، مادام كه قطعه یا دستگاهی خراب نشود، نسبت به تعمیر آن اقدام نمی شود و در مواردی حتی واحدهای بزرگ صنعتی كشور نیز ردیف بودجه ای برای نگهداری و تعمیرات پیشگیرانه ندارند. نگهداری نادرست از سرمایه های فیزیكی همچون قطعات و تجهیزات خط تولید موجب شده است که هزینه نگهداری و تعمیرات در کشور ما به 4 برابر بیش از سایر کشورها برسد و ضمن افزایش هزینه های تولید، همه ساله بخش عمده ای از درآمد ناخالص ملی از این بابت اتلاف شود.

این در حالی است که امروزه دانش نگهداری و تعمیرات راهکارهایی ارائه می دهد تا از این سرمایه های ملی به نحوی شایسته استفاده و حراست شود. افزایش عمر دستگاه ها و کاهش مدت زمان رکود کاری دستگاه ها، ازجمله مزایای بهره گیری از این دانش است که هزینه ها را در بخش های مختلف صنایع به میزان قابل توجهی کاهش می دهد.

یکی دیگر از مباحث مورد تأکید در این زمینه ـ که خوش بختانه بنا بر اخبار منتشرشده در قراردادهای جدید خودروسازان با شرکای خارجی آن ها لحاظ شده است ـ انتقال دانش فنی در کنار خرید فناوری است. هرچه توانمندی ما در داخلی سازی دستگاه ها و ماشین آلات خطوط تولید بیش تر شود، در زمان و هزینه های مربوط به نگهداری و تعمیرات آن ها نیز صرفه جویی خواهد شد، زیرا در آن صورت ارائه دهندگان این خدمات، داخلی و در دسترس خواهند بود.

هنوز پیش چشم ماست که چگونه در زمان تحریم، برای رفع خرابی ماشین آلات خطوط تولید و تامین قطعات یدکی آن ها، دست به دامان واسطه ها یا چینی ها می شدیم تا قطعه ای را به چندبرابر قیمت واقعی از دلالان بخریم یا مشابه آن را با کیفیت یک چندم از چینی ها. و چه ایرادات عجیب و غریب و ناشناخته ای که به واسطه استفاده از همین قطعات یدکی بدون ضمانت یا تقلبی در ماشین آلات خطوط تولید، در خودروهای داخلی پیدا نشد!

در پایان یادآور می شود که سالانه بیش از 10 میلیارد دلار در زمینه خرید، تأمین و واردات تجهیزات و ماشین آلات صنعتی ـ از صنعت نفت گرفته تا خودرو و... - در کشور ما هزینه می شود، اما با بهره گیری از اصول مهندسی نگهداری و تعمیر می توان این رقم را به نصف كاهش داد.

*سردبیر