معادن طلای پرعیار دنیا و جایگاه معادن ایران در بین آنها

پول نیوز، محمدهادی نظام پور - سال ها است که مسئولان و عوام دم از زر خیزی کشور می زنند و به معادن متعدد و ارزشمد طلا در کشور اشاره می کنند. اما واقعاً ایران چه جایگاهی در میان کشورهای صاحب معادن طلا دارد؟

"اینتلیجنس ماین"در آماری که به صورت مرتب به روز رسانی می شود معادن بزرگ طلا جهان را معرفی می کند. در این نوشتار نخست معادن طلای برتر دنیا معرفی شده و سپس مقایسه ای میان پتانسیل های داخلی و خارجی صورت خواهد پذیرفت. این روند موجب خواهد شد تا دیدی واقع بینانه نسبت به منابع داخلی طلا عاید خواننده شود.

معادن ممتاز طلای جهان به صورت زیر رتبه بندی می شوند:

1-    معدن "مورانتائو"بزرگ ترین ذخیره طلای دنیا است. این مجتمع معدنی متشکل از دو بخش معدن روباز و واحد فرآوری هیپ لیچ است. آمار نشان می دهد تولید این معدن در سال 2014 حدود 6/2 میلیون اونس طلا بوده است. این معدن روباز 35/3 کیلومتر طول، 5/2 کیلومتر عرض و 560 متر عمق دارد. تولید این معدن نسبت به سال 2013 با 3 درصد رشد همراه بود.

هر چند بخش اکسیدی در حال اتمام است، اما تدابیر بهره برداران برای ساخت و تجهیز کارخانه بیولیچینگ مجموعه، که می تواند استحصال طلا از بخش های سولفیدی را تضمین کند، امکان تداوم تولید در سال های بعد را مهیا می سازد. از طرفی با توجه به آن که ذخیره این معدن در حدود 170 میلیون اونس طلا برآورد شده، شانس حفظ موقعیت ممتاز جهانی این معدن، در یک دوره بلندمدت قابل تصور است.

2-    معدن"گرسبرگ" واقع در منطقه آزاد تجاری مک موران اندونزی، در سال 2014 با تولید 131/1 میلیوناونسطلا، رتبه دوم بزرگ ترین معدن طلای دنیا را در اختیار داشت. تولید این معدن در سال 2013 نزدیک به 1 درصد بیشتر و در حدود 142/1 میلیون اونس بود.  این معدن در حال حاضر به صورت روباز استخراج می شود. با این حال به دلیل شکل معدن، تغییر راهبرد استخراج، نهایتاً تا سال 2017، از روباز به زیر زمینی غیرقابل اجتناب است. رخدادی که باعث افت محسوس تولید در سال های آتی خواهد شد.

3-    "پوئبلوویجو" نام معدنی است در جمهوری دومینیکن که تجهیز آن در سال 2012 به اتمام رسیده و راه اندازی شد. 60 درصد این معدن متعلق به شرکت بارریکو الباقی در مالکیت شرکت گولدکورپاست. تولید این معدن در سال 2014 با 27 درصد افزایش نسبت به سال ماقبل آن به 108/1 میلیون اونس طلا رسید. با توجه به نوع و گسترش ذخیره در این معدن انتظار می رود در سال های آتی پوئبلوویجو بتواند جایگاه دوم رده بندی معادن بزرگ طلا را به دست آورد.

4-    "یاناگوچا" بزرگ ترین معدن طلای آمریکای جنوبی، در حوزه استان کجمرکا، حدود 800 کیلومتری شمال شرقی پایتخت پرو قرار دارد. از ویژگی های منحصر به فرد این معدن تراز ارتفاعی 3,500 تا 4,100 متری کارگاه استخراج از سطح آب های آزاد است. تولید این معدن در سال 2014 با افت 5 درصدی نسبت به سال قبل از آن به 970 هزار اونس طلا رسید. این معدن نیز به شیوه روباز استخراج می شود.

5-    معدن"کارلینترند" در نیومونتاز توابعنوادادر ایالات متحده با 13 درصد افت تولید نسبت به سال 2013، در سال گذشته میلادی توانست 907 هزار اونس طلا تولید و روانه بازار کند. رتبه این معدن به دلیل همین افت تولید دو پله در این سال سقوط داشت. استخراج این معدن با هر دو روش روباز و زیرزمینی در حال انجام است.

6-    معدن "کورتز" و "گولداسترایک" با تولید 902 هزار اونس طلا در سال 2014 به صورت مشترک در جایگاه ششم بزرگ ترین معادن طلای جهان قرار گرفته اند. علاوه بر مقدار تولید این دو معدن دو شباهت دیگر نیز دارند؛ نخست آن که هر دو در ایالات متحده قرار دارند و دومین شباهت نیز مربوط به بهره بردار واحد آن ها، یعنی شرکت "بارریک"می شود. در عین حال این دو یک تفاوت اساسی دارند و آن این که برخلاف گولداسترایک که نسبت به سال 2013 دارای یک درصد افزایش تولید بوده است، کورتز با 48 درصد کاهش تولید جایگاه دوم بزرگ ترین تولید کننده طلا را در این سال از دست داده است. علت کاهش تولید کورتز تغییر روش استخراج از روباز به زیر زمینی عنوان می شود.

7-    معدن"الیمپیاد"در روسیه قرار دارد. این معدن در سال 2013 با 5 درصد افزایش تولید نسبت به سال ماقبل آن توانست به استحصال 725 هزار اونس طلا دست یابد. این افزایش تولید مرهون اجرای موفق طرح باپولیچینگ یا استحصال زیستی طلای سولفیدی است. اتفاقی که می تواند فعالیت این معدن را برای سال های متمادی بیمه کند.

8-    معدن "ولاددرو"، متعلق به شرکت بارریک، دراستان سان خوان آرژانتین قرار دارد. این معدن در سال 2014 موفق به تولید 722 هزار اونس طلا شد که نسبت به سال 2013ا 11 درصد افزایش نشان می دهد.

9-    معدن "بادینگتون"، واقع در نیومونت (استرالیا) با تولید 696 هزار اونس طلا در سال 2014، دهمین معدن بزرگ طلای جهان به شمار می رود. این معدن در سال 2013 توانسته بود 705 تن طلا تولید کند.

پس از معرفی معادن بزرگ طلای دنیا می توان این آمار را با تولید سالانه کشور مقایسه کرد.

متأسفانه آمار ذخایر و منابع طلا، هم چون آمار تولید، بدون پشتوانه علمی و عملی لازم، و غالباً در حین مصاحبه های مدیران تعریف می شوند. شاید در این شرایط آمار موثق را بتوان از بازار استخراج کرد. "کشتی آرای" رییس صنف طلا و جواهر فروشان میزان تولید طلای کشور را 2/1 تن در سال معادل تقریبی 5/42 هزار اونس طلا می داند.

با توجه به آن که تولید طلا به عنوان محصول جانبی مس در سرچشمه حدود 700 کیلوگرم در سال تخمین زده می شود و موته نیز قادر به تولید بیش از 200 کبلوگرم طلا در سال نیست و هم چنین سایت آق دره و پایلوت زرشوران نیز باخوش بینی 200 کبلو طلا در سال تولید می کنند، آمار کشتی آرای را دقیق ترین گزارش در کشور می توان دانست.

100 کیلوگرم طلای باقی مانده نیز مربوط به سایت های کوچک و گمنام است. سایر ارقام منتشر شده در کشور جنبه تبلیغاتی داشته و فاقد اساس قابل دفاع هستند.

بر پایه اعداد فوق و ضمن صحه گذاشتن به پیشینه دور و درخشان تولید و استفاده طلا در کشور، باید اذعان داشن که ایران کشور طلاخیزی محسوب نمی شود. تولید طلا در برخی سایت ها، و البته در مقاطعی از زمان ها که قیمت طلا دچار افت می شود، تنها به دلیل راهبردی بودن این فلز تداوم می یابد و فاقد توجیه اقتصادی است. غیراقتصادی بودن استحصال حاصل به کارگیری فن آوری های منسوخ و با عیار پایین طلا در کانسنگ است.

معدن طلای موته

معدن "مورانتائو"