خبرگزاری شینهوای چین روز شنبه در گزارشی از توکیو اعلام کرد که دولت ژاپن ضمن مخالفت با بانک سرمایه گذاری طرحهای زیر ساختی آسیا (AIIB) که به ابتکار چین تاسیس شده است، اعلام کرد که در این بانک مشارکت نمی کند.

براساس این گزارش، تارو آسو، وزیر دارایی ژاپن گفت: از آنجایی که قرار است این بانک با بانک جهانی و بانک توسعه آسیا مورد حمایت واشنگتن رقابت کند و در عین حال توکیو نیز با پکن روابط سیاسی مطلوبی ندارد، از این رو از طرح ابتکاری پکن در آسیا نیز حمایت نمی کند.

وی افزود: تا زمانی معلوم نشود که سیاستهای مالی این بانک، به نفع ژاپن است توکیو از شرکت در این طرح خودداری می کند.

ناظران غربی به ویژه آمریکایی نگرانند که بانک سرمایه گذاری طرحهای زیرساختی آسیا رقیبی جدی برای بانک جهانی و بانک توسعه اقتصادی در آسیا باشد که از حمایت واشنگتن و توکیو برخوردار است.

در عین حال خبر دیگری از این خبرگزاری نیز حاکی است که دولت استرالیا طرح پیوستن به این بانک را در دست بررسی دارد.

براساس این گزارش، جو هاکی، وزیر خزانه داری استرالیا دیروز یک روز پس از درخواست انگلیس برای پیوستن به این بانک به عنوان یک عضو موسس آن، اعلام کرد که دولت استرالیا طی چند روز آینده گفت وگوها برای ادامه مذاکرات با این بانک برای پیوستن به آن را بررسی خواهد کرد.

وی در نشست خبری در سیدنی با اعلام اینکه استرالیا دعوتنامه چین برای پیوستن استرالیا به عنوان عضو موسس این بانک را رد کرده است افزود: کانبرا نیز همچون برخی از هم پیمانان خود منتظر شفافیت بیشتر مقامات این بانک در باره اهداف طرح تاسیس آن است.

نخستین یادداشت تفاهم ایجاد بانک سرمایه گذاری طرحهای زیرساختی آسیا در اکتبر سال 2014 در پکن به امضا رسید تا با مشارکت 27 کشور و 100 میلیارد دلار سرمایه در پکن تاسیس شود.

21 کشور اولیه منعقد کننده این توافقنامه عبارتند از بنگلادش، برونئی، کامبوج، چین، هند، قزاقستان، کویت، لائوس، مالزی، مغولستان، میانمار، نپال، عمان، پاکستان، فیلیپین، قطر، سنگاپور، سریلانکا، تایلند، ازبکستان و ویتنام.

بانک سرمایه گذاری آسیا نهاد توسعه چند جانبه است که سرمایه آن بیشتر در زمینه ساخت تأسیسات زیربنایی اختصاص داده می شود.

شی جین پینگ، رییس جمهوری و لی که چیانگ، نخست وزیر چین در ماه اکتبر سال گذشته در سفرهای خود به آسیای جنوب شرقی پیشنهاد راه اندازی این بانک را مطرح کردند و در پی آن، این پیشنهاد مورد حمایت و استقبال بسیاری از کشورها قرار گرفت.

برخی کارشناسان بر این باورند، این اقدام، نظام اقتصادی جهانی تحت رهبری آمریکا و اروپا را به چالش کشانده است.

در یازدهمین نمایشگاه چین و اتحادیه کشورهای آسیای جنوب شرقی که در شانزدهم سپتامبر سال گذشته میلادی در شهر نان نین، در جنوب چین برپا شد، نمایندگان کشورها نیز از تاسیس این بانک پشتیبانی کردند.

این در حالی است که جین لی چون، نامزد ریاست بانک سرمایه گذاری آسیا که معاون وزیر دارایی چین و معاون بانک توسعه آسیا بود، برای کسب پشتیبانی از کشورها برای راه اندازی این بانک، به بسیاری کشورها سفر کرده و فعالیتهای فشرده دیپلماتیک انجام داده است.

بر اساس گزارش های رسیده، چین به علت ناامیدی و ناخرسندی نسبت به اصلاحات صندوق بین المللی پول، اقدام به ایجاد بانک سرمایه گذاری کرده است. به طوری که پس از بروز بحران مالی بین المللی در سال 2008، کشورهای نوظهور اقتصادی ازجمله چین و هند بتدریج وظیفه تحریک اقتصاد جهانی را بر عهده گرفته اند.

پول نیوز - در چنین صورتی، بسیاری سازمانهای بین المللی مالی ازجمله صندوق بین المللی پول نیز افزایش سهام کشورهای نوظهور و تقویت حقوق آنها در این سازمانها را مد نظر قرار دادند. به طوری که صندوق بین المللی پول در سال 2010 پیش نویس طرحی مبنی بر افزایش سهام کشورهای نوظهور را صادر کرد اما کنگره آمریکا که حق وتو در این سازمان دارد از تصویب این طرح خودداری کرد.

به این ترتیب، امید چین برای تقویت نفوذ خود در این سازمانهای مالی از بین رفت. چین و چهار کشور عضو گروه بریکس در ماه ژوییه سال جاری نیز تصمیم به راه اندازی بانک توسعه کشورهای بریکس گرفتند.

برخی اقتصاددانان و کارشناسان غربی بر این باورند که راه اندازی بانک سرمایه گذاری برای حل دو مساله داخلی چین یعنی مازاد ذخیره ارز خارجی و نیروی تولید داخلی سودمند است.

چین کشوری دارای بیشترین ذخیره ارزی است که مبلغ آن به حدود چهار هزار میلیارد دلار رسیده است؛ اگر بتوان این سرمایه ها را برای ایجاد تاسیسات زیربنایی در کشورهای دیگر اختصاص داد، برای صادارات صنایع مربوط چین که از مازاد تولید برخوردار است سودمند خواهد بود.